564 yıl sonra tespit edilen Fatih Sultan Mehmet’in fetih rotası turizme kazandırılacak

Fatih Sultan Mehmet Han’ın Trabzon’u fethi sırasında kullandığı ve ’Onbinler’in Geçiş Yolu’ olarak nitelendirilen rotanın tespit edilmesine yönelik projenin tanıtım toplantısı yapıldı.
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Köse’nin yürütücülüğünde gerçekleştirilen ’MÖ 401-400 yılında Onbinler’in ve 1461 yılında Fatih Sultan Mehmet’in Karadeniz’e Ulaşım Güzergahlarının Tespit Edilerek Modellenmesi ve Coğrafi İşaretle Belirlenmesi Projesi’nin tanıtım toplantısı yapıldı. Toplantıda Fatih Sultan Mehmet Han’ın Trabzon’u fethi sırasında Bayburt Aydıntepe yolu güzergahından Kemir Dağı-Büyük Çimen Yaylası-Balahor Yaylası-Taşköprü Hanları-Karakaban-Kazıklı Hanları-Kaletepesi-Gümüşki Hanları-Ambarlı-Galyan-Armağan ve Boztepe güzergahı üzerinden geldiği belirtildi. Ksenephon rotasının ise Bayburt Aydıntepe’den başlayarak Kemir Dağı-Büyük Çimen Yaylası-Balahor Yaylası-Taşköprü Hanları-Karakaban-Kazıklı Hanları-Kaletepesi-Kofradol-Saveriksa-İskopel-Samuhatepesi-Livera-Horhor Tepesi-Galyan-Armağan-Boztepe olduğunun belirlendiği kaydedildi.
Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, projenin önemine vurgu yaparak, "Birçok özelliklerimiz ve güzelliklerimiz var. Tarih, kültür ve sanat, şehrimizin öne çıkan özellikleridir. Alametifarikamız tarihle başlar. 4 bin yıllık medeniyetlerin süzülerek gelip geçtiği bir şehrin sahipleriyiz. Tarihi hüviyetimize sahip çıkmayı, bu konuda yapılmış ve yapılacak bütün araştırmalara destek olmayı şehrin bir evladı ve yöneticisi olarak görev ediniyorum. Bu projenin de bir paydaşı olmaktan dolayı büyük mutluluk duyuyorum. Tarihi yönümüz çok önemli. Biz şu anda Aşağı Hisar bölgesinde kazı çalışması yapıyoruz ve orada ilk yüzyıla, Roma’nın 1. yüzyılına ait kalıntı ve buluntular tespit edildi. Bir taraftan da İçkale’de kazılar yapıyoruz ve şehrimize bir arkeopark kazandırmak istiyoruz" dedi.
Başkan Genç, çalışmanın şehrin tarihine çok ciddi katkı sağlayacağını belirterek, "Hakikaten hem tarihsel bir kayda dönüşmesi açısından sağlanacak olan birikim hem de şehrin ekonomisine, turizme tahvil edilerek sağlayacağı katkı nedeniyle de çok önemli. Şehrimizin Fatih’i Fatih Sultan Mehmet, Trabzon’u çok önemli görmüş. ‘Trabzon fethedilmeden İstanbul’un fethi tamamlanmış sayılmaz’ diyerek fetihlerin hep batıya yapıldığı bir zamanda Fatih doğuya dönmüş ve Trabzon’u fethetmiş. O fetih güzergahını da kıymetli hocalarımız çalışmışlar. Hakikaten çok kıymetli buluyorum. Hem şehrimiz hem de tarihimiz adına çok kıymetli. Burada büyük bir emek var. İyi ki Karadeniz Teknik Üniversitemiz, iyi ki Trabzon Üniversitemiz var. Burası bir eğitim şehri ama bu konuda da araştırma yapabilecek bilgi, birikim ve kapasiteye ve hocalarımıza sahip olmaktan çok büyük mutluluk duyuyorum. Emeği geçen hocalarımıza teşekkür ediyorum" diye konuştu.

"Turizme değer katacak"
Trabzon Valisi Aziz Yıldırım ise, tarih ve turizmin birbirinden ayrılmaz parçalar olduğunu belirterek, "Tarih kitaplarına konu olmuş fakat günümüze kadar gelememiş olan tarihi güzergahlar ve yapılar var. Yapıları bazen bulabiliyoruz fakat güzergahları bilmek her zaman mümkün olmuyor. Bunlar iğne ile kuyu kazarcasına çok ince çalışmalar gerektiriyor. Bu araştırmaya emek veren herkese teşekkür ediyoruz. Onbinlerin yürüyüş yaptığı güzergahı tespit ettiğimizde önemli iki rota ortaya çıkacak ve turizmde artı değer olacak. Ümit ediyoruz ki daha fazla turisti bütün dünyadan şehrimize çekmiş olacağız" dedi.

"Yaklaşık 10 yıldır tarihi yolları araştırıyoruz"
Prof. Dr. İsmail Köse ise, "Yaklaşık 10 yıldır tarihi yolları araştırıyoruz. Roma döneminden günümüze kadar gelen antik yolları, ticaret rotalarını araştırıyoruz. Onbinler milattan önce 400 yılında mayıs-haziran aylarında Trabzon’a ulaşmışlar. Hangi rotayı takip ettikleri taranmamış. Batılı araştırmacılar güzergahı tespit etmeye çalışmışlar. 1462 yılında Fatih Sultan Mehmet’in Trabzon’u fethe gelirken takip ettiği rotayla alakalı tespit edilmiş çalışma mevcut değil. Biz bu çalışmayı yaptık ve sonuçlandırdık. Projede emeği geçen tüm hocalarıma teşekkür ediyorum" şeklinde konuştu.
Konuşmaların ardından Prof. Dr. İsmail Köse ile Doç. Dr. Osman Emir projeyle ilgili detaylı sunum yaptı. KTÜ Teknoloji Transferi Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin katkılarıyla hazırlanan ve Trabzon Büyükşehir Belediyesi’nin paydaş olduğu projenin tanıtım toplantısına Trabzon Valisi Aziz Yıldırım, Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, KTÜ Rektörü Prof. Dr. Hamdullah Çuvalcı, Trabzon Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Emin Aşık Kutlu, Doç. Dr. Osman Emir ile akademisyenler katıldı.