Anadolu kavalı batı flütüne karşı

Tokat İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve Tokat Valiliği, batı flütüne alternatif olarak Anadolu’nun kaval projesini başlattı.
Tokat İl Milli Eğitim Müdürlüğü Ar-Ge birimi ve Tokat Valiliği iş birliğiyle ’batı flütünden dilli kavala projesi’ hayata geçirildi. Proje kapsamında özellikle ilkokuldaki müzik derslerinde çalınan batı flütü yerine Anadolu’nun kültürü olan ve çoban sazı olarak bilinen kavala geçiş için çalışma başlatıldı. Türkiye’de ilk olarak yapılan bu projeyle Türk müziğinin ruhunu koruyarak gelecek nesillere otantik ve makamsal olarak aktarmak adına batı müziği enstrümanı olan blok flüt yerine öz çalgımız ’dilli kaval projesi’ hayata geçirildi. Tokat’ın Niksar ilçesinde yaşayan kaval ustası Yaşar Güç, 2009 yılında Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Kültür Mirası Listesi’ne “Yaşayan İnsan Hazinesi” olarak kaydedildi. Yapılan dilli kavalların dağıtıldığı öğrenciler, müzik öğretmeni Burcu Ağıl ve kaval ustası Yaşar Güç’ten flüt yerine kaval çalma eğitimi aldı.

"Batı müziğinin bizim sesimizi kısmasına müsaade etmeyeceğiz"
İl Milli Eğitim Müdürü Hüseyin Kır, dilli kavalın Anadolu’nun zenginliğini gösterdiğini ifade ederek, "Musiki evrenseldir. Fakat musikinin her coğrafyada yansıyan farklı renk ve şekilleri vardır. Anadolu’da da bizim kültürümüze ve iç yapımıza, dünya görüşümüze uygun şekilde dile gelmiştir. Evrensel olan musiki bölgelerdeki farklılıklarıyla zenginlik kazanmaktadır. Dilli kaval da Anadolu’nun zenginliğini gösteriyor. Anadolu’da yani bu coğrafyada bu ses ortaya çıkmıştır. Buna benzer sesler de farklı yerlerde çıkmıştır. Bizim öz kültürümüz olduğu için bizi yansıttığı için bizim için çok önemlidir. Biz kendi kültürümüz yerel değerler üzerinden hareket ederek evrensele ulaşmamız gerekiyor. Batı müziğine karşı değiliz, mutlaka onları da öğrenmemiz gerekiyor ama batı müziğinin bizim müziğimize tahakküm etmesine, bizim sesimizi kısmasına kesinlikle müsaade etmeyeceğiz. Etmememiz gerekiyor. Atalarımızın ortaya koymuş olduğu bu musikinin gelişimini günümüzde de yansıtmamız gerekiyor" dedi.

"Bir millet kültürüne sahip çıktığı sürece ayakta kalabilir"
Kaval ustası Yaşar Güç, kavalın çoban sazı olarak bilindiğini söyleyerek, "Kaval bilindiği üzere ilk defa çoban elinde görüldüğü için çoban sazı olarak biliniyor. Günümüzde hayvancılık ve çobanlık mesleğinin yok olmasıyla beraber kaval da yok olmaya yüz tutmuş çalgımızdır. Bir millet kültürüne sahip çıktığı sürece ayakta kalabilir. O yüzden bu kültürü yaşatmamız gerekiyor. Bu kavalı da yaşatmak açısından ilk öğretimde kullanılan flüt yerine ahşap kavalımızı kullanmamız ve yaşatmamız gerekiyordu. Bu bakımdan bu proje çok önemli oldu" diye konuştu.
Türküleri milli çalgı kavalla çalmanın güzel olduğunu ifade eden öğrenciler de projede emeği geçen müzik öğretmeni Burcu ve eşi Murat Ağıl’a teşekkür etti.