Angola'da darbe planı suçlamasıyla yargılanan iki Rus vatandaşına hapis cezası

Mahkeme, Lev Lakshtanov'u 8 yıl, Igor Ratchin'i ise 11 yıl hapis cezasına çarptırdı. Sanıklar suçlamaları reddederek Angola'da kültürel ve ticari faaliyetler yürütmek amacıyla bulunduklarını savundu.

Angola'da 28-30 Temmuz 2025 tarihlerinde akaryakıt fiyatlarındaki artışa karşı minibüs taksi şoförlerinin başlattığı grev, yağma ve şiddet olaylarına dönüşmüş; resmi verilere göre olaylarda 22 kişi hayatını kaybetmiş, bin 600'den fazla kişi gözaltına alınmıştı.

Güvenlik güçleri protestoculara gerçek mermi kullandığı iddialarıyla eleştirilirken, Angola hükümeti güç kullanımının "kademeli" ve gerekli olduğunu açıklamıştı. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) ise 12 Temmuz 2025'te düzenlenen yakıt fiyatı protestolarına müdahalede güvenlik güçlerinin plastik mermi ve göz yaşartıcı gaz kullanmasını "aşırı güç" olarak nitelendirmişti.

Savcılık, Lakshtanov ve Ratchin'in gelecek yıl yapılması planlanan cumhurbaşkanlığı seçimlerini etkilemeyi amaçladığını öne sürdü. İddianamede, sanıkların Angola'nın en büyük muhalefet partisi UNITA'ya finansman sağlamayı veya 1975'te bağımsızlıktan bu yana iktidarda bulunan MPLA içinde liderlik değişikliği yapmayı hedefledikleri iddia edildi.

Savcılar ayrıca iki Rus vatandaşının, Wagner Grubu bağlantılı olduğu öne sürülen "Africa Politology" adlı Rus dezenformasyon ağıyla bağlantılı olduğunu ileri sürdü. Medya kuruluşlarının daha önce yayımladığı araştırmalarda, Wagner lideri Yevgeny Prigojin'in 2023'teki ölümünün ardından söz konusu ağın Rusya Dış İstihbarat Servisi'nin (SVR) kontrolüne geçtiği iddia edilmişti. Wagner Grubu ise daha sonra "Africa Corps" adı altında yeniden yapılandırılarak Rus ordusuna entegre edilmişti.

Petrol ihracatına büyük ölçüde bağımlı olan Angola, Soğuk Savaş döneminde Sovyetler Birliği ile yakın ilişkilere sahipti. 1975-2002 yılları arasındaki iç savaşta Sovyetler Birliği ve Küba, MPLA'yı desteklerken; ABD ile Güney Afrika, UNITA dahil muhalif gruplara destek vermişti. Ancak 2017'de göreve gelen Cumhurbaşkanı João Lourenço döneminde Angola'nın ABD ve Avrupa ile ilişkilerini geliştirdiği belirtiliyor.

Rusya son yıllarda Afrika'daki güvenlik ve askeri varlığını artırdı. Wagner Grubu ve ardından Africa Corps, Orta Afrika Cumhuriyeti, Mali, Nijer ve Burkina Faso'daki yönetimlere güvenlik desteği sağladı. ABD Kongresi'nin daha önce yayımladığı bir rapora göre Rus askerleri 2023'ten itibaren Ekvator Ginesi, Libya ve Sudan'da da konuşlandırıldı.

Davada iki Angolalı sanık da yargılandı. Spor gazetecisi Carlos Tomé iki yıl ertelenmiş hapis cezasına çarptırılırken, UNITA Gençlik Kolları Genel Sekreteri Francisco de Oliveira beraat etti. Portekiz haber ajansı Lusa'ya göre savcılık bu kararlara itiraz etti. Lakshtanov ve Ratchin de haklarındaki mahkûmiyet kararını temyize taşıdı. Lusa, temyiz süreci boyunca iki sanığın tutuklu kalacağını bildirdi.

Rusya'nın Angola Büyükelçiliği ise konuya ilişkin yorum talebine haberin yayımlandığı ana kadar yanıt vermedi. (İLKHA)