MENÜ

Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"

Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş Türk Devletler Teşkilatı’nın 34 harflik ortak alfabe çalışmasını desteklediğini belirterek coğrafyalardan, ülkelerden, halklardan bağımsız, büyük Türkçe lügatin tek eser olarak ortaya konmas

Yayınlanma: 02 Aralık 2025 11:59 Güncelleme: 02 Aralık 2025 21:55
Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"
Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş Türk Devletler Teşkilatı’nın 34 harflik ortak alfabe çalışmasını desteklediğini belirterek coğrafyalardan, ülkelerden, halklardan bağımsız, büyük Türkçe lügatin tek eser olarak ortaya konması gerektiğini ifade ederek dil birliğini sadece alfabe birliği olarak ele almanın Türk birliğine beklenen faydayı sağlamayacağını söyledi.
TDED Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş, açıklamalarına şöyle devam etti: "Köklü tarihiyle, İslamla ve diliyle barışık dilbilimcilerin bir an evvel, Türkçemizin büyük lügatini yazması gerekmektedir. Kuran’ın terbiye ettiği Türkçe maalesef 19. ve 20. asırda dünya siyasî tarihinde yaşanan olaylar nedeniyle bir parçalanmışlık yaşamıştır. Terminoloji kaosuna sürüklenen Türkçe dilim dilim doğranmıştır: Anadolu Türkçesi, Rumeli Türkçesi, İstanbul Türkçesi, Osmanlı Türkçesi, Türkistan Türkçesi, Türk Lehçeleri, Türk Ağızları... Türk devletlerinde ve halklarında son yüz yılda sıkça yapılan elifba/alfabe değişiklikleri ve arayışlar bu kaosu derinleştirmiştir. Kiril ve Latin alfabeleri gibi alfabeler ve harf sayıları "ses bayrağımız" dediğimiz Türkçenin seslerini eksiksiz göstermekten uzak kalmıştır. Türkün ruhuna, mana ve hikmetine güncel alfabeler dar gelmektedir. Büyük Türk milletinin zengin söz varlığı güncel sözlük, derleme sözlüğü, ağızlar sözlüğü, lehçeler sözlüğü vb gibi çalışmalarla derlenip toplanmaya çalışılırken aslında iyice parçalanmıştır"
Gaspıralı İsmail Bey’in "Dilde, fikirde, işte birlik" ideali
İstanbul’da 20 asrın başında çıkan başta "Sebilürreşad" olmak üzere tarihi, siyasi ve edebî mecmuaların Kuzey Afrika’dan, Balkanlara, Anadolu’dan Türkistan’a tüm Türk coğrafyasında kolayca okunabildiğini hatırlatan Ertaş, " Gaspıralı İsmail Bey’in "dilde, fikirde, işte birlik" ideali bu bütünlüğün bozulmaya başladığı dönemde bir toparlanma ve kadim medeniyeti hatırlama refleksiydi. O vakit, ne yapılmalı? Türkçemize yeni libaslar, isimler bulma arayışını kenara koyup asrın başındaki kelime ve ses varlığımızı, günümüzdeki kelimeleri ekleyerek Kaşgarlı Mahmud’un 11. asırda yaptığı gibi "BÜYÜK TÜRKÇE LÜGÂT"i bir an evvel hazırlamalıyız. Bunun için: Latin alfabemize, ses varlığımızı eksiksiz gösterecek harfler eklenmeli ve derleme/tarama sözlüklerine kovulan kelimeler bu lügate taşınmalıdır. Türkçenin Afrika, Balkanlar, Anadolu, Kafkasya, Türkistan’daki söz ve ses varlığı tek bir lügatte toplanmalıdır. Bugün bize "dünya dili, bilim dili" dayatılan ve buna inanmamızı bekleyen cahil aydınlarımıza şunu sormak isterim: İngilizce neden bölük pörçük değil! Dünyanın her yerinde İngilizce ses ve kelime varlığı büyük oranda aynı. İngilizce sözlükler aynı... İngilizce dünyada Türkçe gibi ağız, lehçe, yerel, bölgesel gibi kelimelerin prangalarına vurulmuş mudur?" şeklinde konuştu.
ETİKETLER: Ertaş:, "Dil, birliği, için, coğrafya,
KAYNAK: İhlas Haber Ajansı

İHA İhlas Haber Ajansı tarafından geçilen tüm Haberler, bu bölümde Malatya Güncel Haber editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak ajans kanallarından geldiği şekliyle yer almaktadır. Girilen Haberler alanında yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen ajanslardır.

72’nci Sait Faik Hikâye Armağanı başvuruları için son günler

72’nci Sait Faik Hikâye Armağanı başvuruları için son günler

Darüşşafaka Cemiyeti, Türkiye İş Bankası ve Kültür Yayınları iş birliğiyle her yıl bir öykü yazarına verilen Sait Faik Hikâye Armağanı için başvurular, 27 Şubat Cuma gününe kadar sürüyor.Usta yazar Sait Faik Abasıyanık’ın anısını yaşatmak adına her yıl bi

Ayvalık’ın tarihi yel değirmenleri gün yüzüne kavuşturuluyor

Ayvalık’ın tarihi yel değirmenleri gün yüzüne kavuşturuluyor

Balıkesir’in Ayvalık sırtlarında, Sakarya Mahallesi’nde gerçekleştirilen kazı çalışmaları sonucunda yel değirmenlerinin temellerine ulaşıldığını belirten Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, yeni kazıların Hamdibey Mahallesi sırtlarında sürdürüldüğünü sö

Türkiye’de azalan eşek sayısına ödüllü semerciden yorum: "Ne semer yapacak eşek kaldı ne de usta"

Türkiye’de azalan eşek sayısına ödüllü semerciden yorum: "Ne semer yapacak eşek kaldı ne de usta"

Türkiye’de tek tırnaklı hayvan varlığı 20 yılda büyük düşüş gösterirken, son semer ustalarından İbrahim Atcı, "Ne semer yapacak eşek kaldı ne de usta. Ben son ustayım" dedi.Türkiye’de son 20 yılda at sayısı yüzde 68 düşüşle 65 bin 339’a, eşek sayısı yüzde

KO-MEK kursiyerlerinden teknoloji bağımlılığına mizahi eleştiri

KO-MEK kursiyerlerinden teknoloji bağımlılığına mizahi eleştiri

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Meslek ve Sanat Eğitimi Kursları (KO-MEK) uygulamalı tiyatro branşı kursiyerleri, teknoloji bağımlılığını mizahi bir dille ele aldıkları "Cigabaytı Yüksek Oyun" adlı eserle izleyici karşısına çıktı.Halk Evi Genç Sahne’de tiya

Halk aşıklarından Menemen’de kültür ziyafeti

Halk aşıklarından Menemen’de kültür ziyafeti

Menemen Belediyesi, Anadolu’da Türk kültürünün en kadim geleneklerinden olan aşıklık geleneğinin muhteşem gecesine ev sahipliği yaptı. 12 aşık ve ozan, sazın ve sözün en güzel eserlerini seslendirdi.Menemen Belediyesi Kültür Merkezi’nde tam 12 aşık ve oza

Türk Telekom’dan yeni 5G reklam filmi

Türk Telekom’dan yeni 5G reklam filmi

Türk Telekom, marka yüzü sevilen komedyen Tolga Çevik’in rol aldığı reklam filmiyle "Türk Telekom’dan herkes için 5G" mesajını geniş kitlelere taşırken, müşterilerine herhangi bir ek ücret olmadan 5G’ye geçiş imkânı sunuyor.Türk Telekom, Türkiye’nin 5G’ye

Kahramanmaraş Ramazan Sokağı’nda bir araya gelecek

Kahramanmaraş Ramazan Sokağı’nda bir araya gelecek

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi, Necip Fazıl Kısakürek Kültür Merkezi yanında Ramazan Sokağı oluşturuyor. Sokak, her akşam iftarda binlerce kişiyi ağırlayacak.Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi, Ramazan ayının manevi atmosferini şehir genelinde hep b

4 asırlık camide ilk teravih heyecanı

4 asırlık camide ilk teravih heyecanı

16’ncı yüzyıldan günümüze ulaşan Tasmakıran Cami; Kayseri Büyükşehir Belediyesi’nin titiz restorasyon çalışmalarıyla yeniden ayağa kaldırıldı. Tarihi cami, Ramazan ayının ilk teravih namazı ile yeniden ibadete açılacak.Kayseri Büyükşehir Belediyesi; ’tari

Süper Lig Puan Durumu

Takım Puan
Galatasaray A.ş. Galatasaray A.ş.
55
Fenerbahçe A.ş. Fenerbahçe A.ş.
52
Trabzonspor A.ş. Trabzonspor A.ş.
45
Göztepe A.ş. Göztepe A.ş.
41
Beşi̇ktaş A.ş. Beşi̇ktaş A.ş.
40
Rams Başakşehi̇r Futbol Kulübü Rams Başakşehi̇r Futbol Kulübü
33
Kocaeli̇spor Kocaeli̇spor
30
Samsunspor A.ş. Samsunspor A.ş.
30
Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş. Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş.
28
Corendon Alanyaspor Corendon Alanyaspor
26
Natura Dünyasi Gençlerbi̇rli̇ği̇ Natura Dünyasi Gençlerbi̇rli̇ği̇
23
Hesap.com Antalyaspor Hesap.com Antalyaspor
23
Çaykur Ri̇zespor A.ş. Çaykur Ri̇zespor A.ş.
21
Tümosan Konyaspor Tümosan Konyaspor
20
Kasimpaşa A.ş. Kasimpaşa A.ş.
19
İkas Eyüpspor İkas Eyüpspor
18
Zecorner Kayseri̇spor Zecorner Kayseri̇spor
16
Misirli.com.tr Fati̇h Karagümrük Misirli.com.tr Fati̇h Karagümrük
12