Haziran ayında markette 39 ürünün 23’ünde fiyat artışı, 16’sında fiyat düşüşü görüldü

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Haziran ayı üretici ile market arasındaki fiyat farklılıklarını ve girdi fiyatlarında yaşanan değişimleri değerlendirdi.
Haziran ayında üretici ile market arasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 338,4 ile elmada görüldüğünü ifade eden Bayraktar, açıklamasını şu şeklide sürdürdü:
“Elmadaki fiyat artışını yüzde 257,8 ile kuru üzüm, yüzde 256,2 ile patlıcan, yüzde 231,9 ile havuç, yüzde 222,3 ile kuru incir, yüzde 212,3 ile maydanoz takip etti.
Elma 4,4 kat, kuru üzüm ve patlıcan 3,6 kat, havuç 3,3 kat, kuru incir 3,2 ve maydanoz 3,1 kat fazlaya markette satıldı.
Üreticide 5 lira olan elma markette 21 lira 92 kuruşa, 25 lira olan kuru üzüm 89 lira 44 kuruşa, 6 lira 90 kuruş olan patlıcan 24 lira 58 kuruşa, 11 lira olan havuç 36 lira 51 kuruşa, 55 lira olan kuru incir 177 lira 24 kuruşa, 1 lira 99 kuruş olan maydanoz 6 lira 20 kuruşa tüketiciye satıldı.”

“En fazla artan ürün yüzde 47 ile patlıcan oldu”
Haziran ayında markette 39 ürünün 23’ünde fiyat artışı, 16’sında fiyat düşüşü görüldüğünü de sözlerine ekleyen Bayraktar, şu şekilde devam etti:
“Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 47 ile patlıcan oldu. Patlıcandaki fiyat artışını yüzde 27,6 ile sivri biber, yüzde 26,3 ile kuru üzüm, yüzde 17,1 ile kabak, yüzde 16,7 ile kuru soğan, yüzde 16,4 ile zeytinyağı takip etti.
Markette fiyatı en çok azalan ürün ise yüzde 32,3 ile karpuz oldu. Karpuzdaki azalışı yüzde 22,2 ile maydanoz, yüzde 19,4 ile yeşil fasulye, yüzde 17,1 ile çilek, yüzde 16,2 ile havuç izledi. Haziran ayında üreticide 31 ürününün 12’sinde fiyat artışı olurken, 11’inde fiyat düşüşü görüldü. 8 üründe ise fiyat değişimi olmadı. Haziran ayında üreticide fiyatı en çok düşen ürün yüzde 63,3 ile havuç oldu. Havuçtaki fiyat düşüşünü yüzde 53 ile karpuz, yüzde 38,7 ile çilek, yüzde 27,9 ile yeşil fasulye, yüzde 24,4 ile salatalık, yüzde 12,5 ile kabak izledi. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 40,6 ile sivri biberde görüldü. Sivri biberdeki fiyat artışını yüzde 29,7 ile yeşil soğan, yüzde 23,3 ile zeytinyağı, yüzde 17,6 ile ıspanak, yüzde 17,1 ile marul takip etti.”
Üretici fiyatlarındaki değişimin sebeplerini de değerlendiren bayraktar, şu ifadelere yer verdi:
“Haziran ayında havuç, karpuz, yeşil fasulye salatalık ve kabak arzında oluşan artış fiyatların gerilemesine sebep oldu. Çilekte ise talepte görülen daralma fiyatı düşürdü.
Sivribiberde görülen fiyat artışı baz etkisinden kaynaklandı. Mayıs ayında sivribiber fiyatları oldukça gerilemişti. Yeşil soğan, zeytinyağı, ıspanak ve marulda fiyatlar daha çok artan talep nedeniyle yükseldi.”

Haziran ayı aylık ve yıllık girdi fiyatlarındaki değişim
Ziraat Odaları aracılığıyla girdi piyasalarından alınan fiyat verilerine göre haziran ayında, mayıs ayına göre, amonyum sülfat gübresinin yüzde 5, üre gübresinin yüzde 4,2, 20.20.0 kompoze gübresinin yüzde 3,4, kalsiyum amonyum nitrat gübresinin yüzde 2,3 ve DAP gübresinin yüzde 0,9 arttığı bilgisini veren Bayraktar, açıklamasına şu şekilde devam etti:
“Geçen yılın Haziran ayına göre ise son bir yılda, amonyum sülfat gübresi yüzde 24,2, üre gübresi yüzde 21,8, DAP gübresi yüzde 4,8, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 2,3 ve kalsiyum amonyum nitrat gübresi yüzde 0,03 oranında azaldı.
Mazot fiyatı aylık olarak yüzde 23,1 artarken, son bir yıla göre ise yüzde 12,1 oranında düştü. Besi yemi Haziran ayında Mayıs ayına göre yüzde 8,2, süt yemi yüzde 7,6, son bir yılda besi yemi yüzde 19,7 ve süt yemi yüzde 19,2 oranında arttı. Elektrik fiyatları son bir yılda yüzde 2,9 oranında arttı.
Gübre fiyatlarında 6 aydır oluşan fiyat düşüşünün ardından haziran ayında fiyatlar artmaya başladı. Yıllık bazda düşüş yaşanmaya devam ediyor. Ürün maliyetinin artmaması, üreticinin mağdur olmaması, üretime darbe vurulmaması için tüm girdilerde de fiyatların makul seviyelerde tutulması gerekmektedir.
Sezon başında başımıza geldiği gibi, özellikle kriz zamanlarında spekülatif olarak girdi fiyatlarının artırılmasına fırsat verilmemelidir” değerlendirmelerinde bulundu.”