İngiltere’nin Kenya’daki askeri varlığı tartışmaların gölgesinde yeniden başlıyor

Yeni savunma işbirliği anlaşmasının imzalanması, Kenya’daki bazı milletvekillerinin askeri eğitim alanlarının çevresindeki toplulukların güvenliği ve haklarının korunmasına ilişkin itirazları nedeniyle gecikmişti. Buna rağmen Nairobi yönetimi, İngiliz askeri eğitimlerinin yeniden başlatılmasına onay verdi.

Taraflar anlaşmayı karşılıklı saygı ve barış ile güvenliğe ortak bağlılık söylemleriyle savunsa da İngiliz askerlerinin geçmişteki faaliyetlerine ilişkin ağır tartışmaların üzeri kapanmış değil. Her iki hükümet de önceki eğitim faaliyetleri sırasında İngiliz askerleriyle bağlantılı olduğu anlaşılan insan hakları ihlalleri iddiaları hakkında açıklama yapmadı.

Eğitimlerin askıya alınması 23 Temmuz’da duyurulmuştu. Kenya makamları, İngiltere’nin askeri eğitim faaliyetlerinin bir bölümünü komşu Tanzanya’ya taşıyabileceği yönündeki haberleri ise reddetmişti.

İngiliz hükümeti, Kenya’nın gerekli lisans ve izinleri vermeyi kabul ettiğini ve eğitim faaliyetlerinin yılın ilerleyen dönemlerinde yeniden başlayacağını açıkladı.

İngiltere’nin Kenya’daki askeri varlığı yaklaşık 200 personelden oluşuyor. İngiliz askerleri her yıl binden fazla Kenyalı askeri, Somali’deki Müslümanlara karşı yapılan saldırılara gönderilmeden önce eğitiyor. İngiliz hükümeti bu askeri ortaklığa yılda 1,1 milyar Kenya şilini (9,6 milyon dolar) üzerinde kaynak aktarıyor.

İngiltere’nin Kenya’daki askeri varlığı, yıllardır ciddi tartışmaların merkezinde bulunuyor.

Tepkilerin en çarpıcı başlıklarından biri, 21 yaşındaki Agnes Wanjiru’nun ölümü oldu. Wanjiru’nun cesedi 2012’de, İngiliz ordusunun eğitim sahasının yakınındaki Nanyuki’de bir fosseptik tankında bulundu. Tanıklar, genç kadının ölümünden haftalar önce bir barda İngiliz askerleriyle birlikte görüldüğünü söylemişti.

İngiliz ordusunun Kenya’daki faaliyetleriyle ilgili bir başka büyük tartışma ise 2021’de yaşandı. İngiliz askerlerinin neden olduğu belirtilen bir yangın, eğitim alanının yakınındaki Lolldaiga Koruma Alanı’nda 12 binden fazla dönümlük arazinin yanmasına yol açtı.

Bu olaylar, İngiltere’nin Kenya’daki askeri varlığının yalnızca barış ve güvenlik ortaklığı söylemiyle açıklanamayacağını savunan eleştirileri güçlendirdi. Nairobi yönetimi eğitim faaliyetlerine yeniden izin verirken, İngiliz askerlerinin geçmişteki faaliyetleri ve Kenya’daki yerel topluluklar üzerindeki etkileri konusundaki soru işaretleri varlığını sürdürüyor. (İLKHA)