KBÜ’den süper alaşım araştırmalarına bilimsel katkı

Karabük Üniversitesi’nin “Yaşlandırılan Nikel Esaslı Süper Alaşımın Deformasyon Kabiliyetinin Araştırılması” başlıklı projesi, TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Modülü Programı çerçevesinde destek almaya hak kazandı.
Yüksek performanslı nikel esaslı süper alaşımların deformasyon özelliklerini incelemeyi amaçlayanproje, endüstriyel uygulamalarda sıkça kullanılan ve özellikle havacılık, uçak, uzay, enerji ve savunma sektörlerinde büyük öneme sahip nikel esaslı süper alaşımların dayanıklılık ve performansını geliştirmeye yönelik bilimsel çalışmaları destekliyor. Yaşlandırma ve termomekanik işlemleri işlemi sonrası alaşımların mekanik özelliklerinin detaylı bir şekilde araştırılacağı projede, elde edilecek sonuçların, bu malzemelerin kullanım ömrünü artırma ve deformasyon kapasitelerini iyileştirme potansiyeli bulunuyor
TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Programı, kısa süreli ve çözüm odaklı projelerin desteklenmesini amaçlayan bir program olup projeninbu destekle, bilim dünyasına ve endüstriye önemli katkılar sunması bekleniyor.
Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Süleyman Gündüz, projenin temel amacının yaşlandırılan nikel esaslı süper alaşımlardan olan İnconel 718’in deformasyon kabiliyetini incelemek olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Süleyman Gündüz, “İnconel 718 alaşımı içerisinde nikel, krom, titanyum, alüminyum, niyobyum ve molibden gibi alaşım elementleri içeren ve bu alaşım elementlerinin oluşturmuş olduğu çökeltilerle mukavemetlendirilen ve bu mukavemetini yüksek sıcaklıklarda koruyabilen, özellikle 700 santigrat derecesine kadar koruyabilen özellikli bir malzeme. Bu özelliklerinden dolayı da havacılık, uçak ve uzay endüstrisinde örneğin uçak motorlarında, roket motorlarında çok geniş bir kullanım alanı bulan özellikli bir malzeme. Biz de bu proje kapsamında bu malzemeyi yaşlandırma ısıl işlemleri uygulayarak içerisindeki metalürjik yapıyı değiştirmeye ve bu metalürjik yapıya bağlı olarak da mekanik özellikleinnasıl etkilendiğini, özellikle yüksek sıcaklık dayanımının nasıl etkilendiğini araştırmaya çalışacağız” dedi.
Projede uygulanacak yöntemlerden de bahseden Gündüz, “Bu amaçla elde ettiğimiz İnconel 718 alaşımını önce solüsyonu alma ısıl işlemi uyguladıktan sonra suda soğutacağız. Ardından sabit sıcaklıkta fakat farklı zaman aralıklarında yaşlandırma işlemi uygulayacağız. Bu işlemler neticesinde ana malzeme, solüsyona alınan, yaşlanan ve aşırı yaşlanan numuneler elde edip bu numunelere soğuk, ılık ve sıcak deformasyon uygulayıp içerisindeki çökeltilerin boyut ve dağılımlarını değiştirerek mekanik özelliklerin özellikle yüksek sıcaklık dayanımının ne derece etkilendiğini, değiştiğini araştırma fırsatımız olacak. Aynı bu yaşlandırma işlemini 1100 santigrat derecede sıcak deforme edilen ve ardından soğutulan numunelere de uygulamayı planlıyoruz” diye konuştu.
Ayrıca termomekanik işlem uygulanmış ve uygulanmamış numuneleri karşılaştıracaklarını belirten Gündüz, “Proje sonunda hem termomekanik işlem uygulanmış, uygulanmamış, yaşlandırılmış ve yaşlandırılmamış numunelerin sonuçlarını alıp bunları birbiriyle kıyaslayarak optimum sıcak dayanımı yükseltme adına optimum parametrelerin ne olduğunu tespit etmeye çalışacağız. Bu proje bir doktora çalışması kapsamında gerçekleştirilecek olan bir proje. Proje sonunda elde ettiğimiz verilerle ulusal ve uluslararası alanlarda yayınlar yaparak hem üniversitemizi hem fakültemizi iyi bir şekilde temsil etmeyi planlıyoruz. Bu proje sonunda alana uzman, doktora yeterliliğine sahip bir elemanda kazandırmış olacağız. Onun için projenin iyi olacağını biliyorum ve hepimize, üniversitemize bizlere hayırlı uğurlu olmasını temenni ediyorum” ifadelerini kullandı.