MENÜ

Moğolistan’da İlteriş Kutluk Kağan’ın külliyesi ve yazıtı bulundu

Uluslararası Türk Akademisi (TWESCO) Başkanı Darhan Kıdırali, Moğolistan'da İlteriş Kağan'ın külliyesi ve yazıtının keşfedildiğini bildirdi.

Yayınlanma: 16 Mayıs 2024 20:21 Güncelleme: 07 Eylül 2025 06:48
Moğolistan’da İlteriş Kutluk Kağan’ın külliyesi ve yazıtı bulundu

Uluslararası Türk Akademisi (TWESCO) Başkanı Darhan Kıdırali, Moğolistan'da İlteriş Kağan'ın külliyesi ve yazıtının keşfedildiğini bildirdi.

Uluslararası Türk Akademisi (TWESCO) Başkanı Darhan Kıdırali, Moğolistan'ın Arkhangai bölgesi Nomgon Ovası'nda TWESCO ve Moğol Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü tarafından ortaklaşa yürütülen bilimsel arkeolojik keşif gezisi sırasında İlteriş Kağan'a adanmış ve toplam alanı 2 bin metreden fazla olan külliye ve yazıtının keşfedildiğini bildirdi. Kıdırali, batıdan doğuya doğru oval bir biçimde yer alan külliyenin etrafına hendek kazıldığını ve buradan toprak yığılarak bir kale inşa edildiği söyleyerek, "Külliyenin batı tarafında, delikli taştan bir küp, taştan insan figürleri, iki yavrusu olan aslan heykeli ve iki koyun heykeli bulunmakta ve külliyenin kapısından doğuya doğru 51 adet balbal taşı yan yana dizilmiş durumda" dedi.

Anıtın metninden "Tanrı", "Türk" gibi kelimeler tespit edildi

Külliye içinde bir ibadet yerinin olduğunu kanıtlayan tuğla kalıntıları ve patika üzerine serilen kil bir kaplamanın bulunduğunu ifade eden Kıdırali, "İbadet yerinin önünde yazıtın üst kısmı ve kaplumbağa şeklindeki temeli keşfedilmiştir. Bulunan değerli eserin iki yüzünde 12 satırlık eski Türk yazısı, üçüncü yüzünde ise eski Soğd yazısı bulunmaktadır. Keşfe katılan bilim adamları anıtın metninden "Tanrı', "Türk', "Kutluk', "Tümen" gibi bir dizi kelime tespit etmişlerdir. Bulunan anıt, Türk adının ilk kez geçtiği Göktürk döneminin en eski yazılı anıtı olarak kabul edilmekte. Genel olarak Nomgon külliyesi, tüm özellikleriyle Bilge Kağan ve Kültegin külliyelerine benzer" dedi.

Nomgon kazıları için bilimsel kitap hazırlanacak

Kıdırali, Nomgon yazılı anıtın üst tarafında, vücudu ejderha şeklinde iki kurt başının çizilmiş olduğunu söyleyerek, Taspar Kağan, Bilge, Kültegin ve diğer anıtların tepesine de bu tür Kağanlık simgeleri olan ejderha biçimli, kurt başlı şeklin çizildiğini hatırlattı. Nomgon anıtının Orhun anıtları gibi Göktürk devleti için önemli bir anıt olduğunun altını çizen Kıdırali, TWESCO'nun Nomgon kazıları sonuçlarıyla ilgili bilimsel kitap hazırlayacağını ve onun tanıtımını Türk devletlerinin başkentlerinde yapacağını aktardı. Kıdırali, Moğolistan'daki Göktürk dönemine ait anıtların kazılarının önümüzdeki günlerde de devam edeceğini söyledi.

2019 yılında başlayan Nomgon kazı çalışmalarına Covid-19 salgını nedeniyle iki yıl ara verilmiş, kazı çalışmaları bu yıl Temmuz ayında yeniden başlatılmıştı.

KAYNAK: İhlas Haber Ajansı

İHA İhlas Haber Ajansı tarafından geçilen tüm Haberler, bu bölümde Malatya Güncel Haber editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak ajans kanallarından geldiği şekliyle yer almaktadır. Girilen Haberler alanında yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen ajanslardır.

Yorumlar (0)

Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın!

Bir Yorum Bırakın

Güvenlik Kodu

Yasal Uyarı: Haber sitemizde yayınlanan yorumların yasal sorumluluğu tamamen yorumu yapan yazara aittir. Hakaret içeren, kişisel hakları ihlal eden, argo, küfür, tehdit ve nefret söylemi barındıran veya yasalara aykırı olan yorumlar editoryal onay sürecinde doğrudan elenecektir.

MİT Başkanı Kalın, HAMAS heyetiyle Gazze'yi görüştü

MİT Başkanı Kalın, HAMAS heyetiyle Gazze'yi görüştü

Güvenlik kaynaklarından edinilen bilgiye göre, MİT Başkanı Kalın, İstanbul’da HAMAS Siyasi Büro Başkanı Hayye başkanlığındaki üst düzey heyetle görüşme yaptı. Söz konusu görüşmede, siyonist rejimin Gazze'de ve Batı Şeria’da artan saldırıları, Mescid-i Aks

Şırnak'ta karla kaplı yolları temizleniyor

Şırnak'ta karla kaplı yolları temizleniyor

Şırnak'ın Beytüşşebap ilçesinde etkili olan kar yağışı nedeniyle kapanan köy ve mezra yolları için temizleme çalışmalarına başlandı. İlçeye bağlı Kato, Tuzluca, Kerkül, Lise Tayra ve Feraşin bölgelerinde kar yağışı sonrası karla mücadele çalışmaları hız k

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Merkezinde adaletin olmadığı hiçbir sistem, yaşama imkânı bulamaz

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Merkezinde adaletin olmadığı hiçbir sistem, yaşama imkânı bulamaz

Gaziosmanpaşa Adalet Sarayı Açılış Töreni'nde konuşan Erdoğan, İstanbul'da yeni adliye binaları inşa etmeyi planladıklarını belirterek, Çağlayan ek adalet binası için 300 bin metrekare, Ümraniye'de ise yaklaşık 200 bin metrekarelik yeni adliye projelerini

Şırnak’ta trafik ve karla mücadele toplantısı düzenlendi

Şırnak’ta trafik ve karla mücadele toplantısı düzenlendi

Şırnak Valisi Birol Ekici başkanlığında valilik toplantı salonunda düzenlenen Kış Mevsimi Trafik Tedbirleri Toplantısı'nda, kış şartlarında vatandaşların güvenli ve kesintisiz ulaşımını sağlamak amacıyla alınacak önlemler kapsamlı şekilde ele alındı. Kuru

Gazze’de şehit sayısı 74 bin 736’ya yükseldi

Gazze’de şehit sayısı 74 bin 736’ya yükseldi

Gazze’deki sağlık kaynaklarının bugün açıkladığı verilere göre 7 Ekim 2023’ten bu yana 74 bin 736 kişi şehit oldu, 176 bin 194 kişi yaralandı. Sağlık kaynakları, son 24 saatte Gazze Şeridi’ndeki hastanelere 9 şehit ve 55 yaralı ulaştığını bildirdi. 11 Eki

Konya Umut Kervanından ihtiyaç sahibi ailelere yardım

Konya Umut Kervanından ihtiyaç sahibi ailelere yardım

Konya Umut Kervanı, ihtiyaç sahibi ailelere yönelik yardım çalışmalarını sürdürüyor. Kasım ayında onlarca aileye kuru gıda ve kırmızı et yardımı ulaştıran dernek, çocukların kışlık ihtiyaçlarını karşılamak için de yeni bir çalışma başlatmaya hazırlanıyor.

Anayasa Mahkemesi ile TİHEK arasında iş birliği protokolü imzalandı

Anayasa Mahkemesi ile TİHEK arasında iş birliği protokolü imzalandı

Anayasa Mahkemesi Yüce Divan Salonu’nda düzenlenen imza törenine Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ve TİHEK Başkanı Vasip Şahin katıldı. Programda konuşan Anayasa Mahkemesi Başkanı Özkaya, insan haklarının korunmasının hukuk devletinin en temel gerek

Sekiz Ayda 301 Milyar Liralık Prim Desteği

Sekiz Ayda 301 Milyar Liralık Prim Desteği

2026’nın ilk sekiz ayında sigorta primi teşvik, destek ve indirimleri kapsamında 301 milyar 325 milyon lira destek sağlandı. En büyük payı 161,9 milyar lirayla işveren prim indirimi aldı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, ocak-ağustos döne

Malatya Namaz Vakitleri

Yükleniyor...

00:00:00

İmsak 05:43
Güneş 07:08
Öğle 12:18
İkindi 14:55
Akşam 17:17
Yatsı 18:37

Süper Lig Puan Durumu

Takım Puan
Galatasaray A.ş. Galatasaray A.ş.
31
Trabzonspor A.ş. Trabzonspor A.ş.
25
Amed Sporti̇f Faali̇yetler Amed Sporti̇f Faali̇yetler
23
Beşi̇ktaş A.ş. Beşi̇ktaş A.ş.
22
Fenerbahçe A.ş. Fenerbahçe A.ş.
20
Kasimpaşa A.ş. Kasimpaşa A.ş.
20
Kocaeli̇spor Kocaeli̇spor
20
İstanbul Başakşehi̇r Fk İstanbul Başakşehi̇r Fk
17
Çaykur Ri̇zespor A.ş. Çaykur Ri̇zespor A.ş.
17
Arca Çorum Fk Arca Çorum Fk
16
Göztepe A.ş. Göztepe A.ş.
15
Erzurumspor Fk Erzurumspor Fk
14
Gençlerbi̇rli̇ği̇ Gençlerbi̇rli̇ği̇
14
Corendon Alanyaspor Corendon Alanyaspor
12
Tümosan Konyaspor Tümosan Konyaspor
8
Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş. Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş.
8
Samsunspor A.ş. Samsunspor A.ş.
7
Eyüpspor Eyüpspor
3