O Sürmene kamasının son ustalarından

Sürmene Kaması yapımına 72 yıl önce başlayan üçüncü kuşak kama ustası 78 yaşındaki Cengizhan Alpaslan, yok olmaya yüz tutan mesleğin son temsilcilerinden biri olarak gençlere çağrıda bulundu. Babasından ve dedesinden öğrendiği kama yapımını bugün hâlâ sürdüren Alpaslan, bu sanatın gelecek yıllarda tamamen kaybolabileceğini dikkat çekerek şu anda bu sanatı sürdüren 1-2 kişi kaldıklarını belirtti.
Yörede kamanın yapımına 1910-1912 yılları arasında başlandığını hatırlatan Alpaslan, günümüzde kamaların daha çok tarihi ve turistik amaçlarla tercih edildiğini ifade ederek özellikle horon ekipleri tarafından yıllardır görsel amaçlı kullanılarak bu özelliğini koruduğunu dile getirdi.
Trabzon’un Sürmene ilçesi Soğuksu Mahallesi’ndeki evinin altında bulunan atölyede Sürmene kaması yapımını sürdüren Alpaslan, kama yapımının 72 ayrı işlemden geçtiğini kaydederek şimdiki neslin bu sanatı pek tercih etmediğini söylüyor. Günde 3 tane kama yapması halinde 5-6 bin TL kazanabileceğine dikkat çeken Alpaslan, "Günde üç tane yaparsam 5-6 bin TL kazanırım; Başka hiçbir yerde bir günde o kadar para kazanamam. Şimdiki nesil kendini fazla zorlayacak iş aramıyor, genelde masa başı işlerini tercih ediyor" diye konuştu.

"Şu anda bu işi yapan 1-2 kişi kaldık"
Günümüzde kama yapan 1-2 ki kişi kaldıklarını kaydeden Alpaslan, "Bu mesleğe 72 yıl önce başladım. Yaptığım bıçağın adı kama olarak tabir edilir. Benim bildiğim kadarıyla kama yapımına 1910-1912 yılları arasında başlandı. Kamalar günümüzde genellikle tarihi özellik taşıdığı için turistik amaçlı tercih ediliyor. O yıllardan beri horon ekiplerinde görsel amaçlı olarak kullanılıyor ve bu kullanım günümüze kadar devam ediyor. İlçemizde 100’ün üzerinde satış yeri var; ancak bazıları işin kaynağını bulalım diye benden alıyor. Kama sivri uçludur, Sürmene bıçağı ise bildiğimiz normal ekmek bıçağıdır. Şu anda kama yapan benim gibi 1-2 kişi kaldı, gençlerde pek yok. Tahminimce 10 yıl sonra kama yapımı tamamen bitecek. Yetiştirdiğim çırakların hiçbiri kama yapmıyor" dedi.

"Günde üç tane yaparsam 5-6 bin TL kazanırım"
Günde 3 tane kama yapması durumunda 5-6 bin TL para kazanabileceğine dikkat çeken Alpaslan, "Kama yapımını babamdan ve dedemden öğrendim. Bu mesleği bize bırakanlardan Allah razı olsun. Bize bir meslek öğrettiler. Kamanın yapımı 72 işlemden geçer. Önceleri günde yaklaşık 8 kama yapardım, yanında meyve bıçağıyla birlikte toplamda 16’ya ulaşırdı. Şimdi ise günde ancak 3 tane yapabiliyorum. Gençler atalarının mesleğini unutmasın. Örneğin kamayı meyve bıçağıyla birlikte 2 bin TL’ye yapıyorum. Günde üç tane yaparsam 5-6 bin TL kazanırım; başka hiçbir yerde bir günde o kadar para kazanamam. Şimdiki nesil kendini fazla zorlayacak iş aramıyor, genelde masa başı işlerini tercih ediyor. Bilhassa Yunanistan’dan gelip alanlar var. Buradan gidenler de Yunanistan’da uzun süre bu mesleği sürdürdü. 1955 yılında 7 yaşındaydım. Dedem ustaydı, babam ise onun çırağıydı. İkisinin de usta olduğu döneme yetiştim. Dolayısıyla bu mesleği üçüncü kuşak olarak sürdürüyorum. Ancak çocuklarımdan bu işi yapan yok" şeklinde konuştu.