SHGM’den yeni önlemler

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) uçak içinde powerbank olarak bilinen taşınabilir şarj cihazlarını uçuş sırasında kullanılmasının yasaklanması konusunda tavsiyede bulundu.
Güney Kore’de Air Busan’a ait Airbus A321 tipi uçağın baş üstü dolabında çıkan yangının ardından gözler bir kez daha powerbank olarak bilinen taşınabilir şarj cihazlarına çevrildi. Lityum iyon piller, cep telefonlarından elektrikli otomobillere kadar pek çok alanda kullanılıyor. Ancak bu pillerin aşırı ısınma, kısa devre ve yangın riski taşıması, özellikle havacılık sektöründe büyük bir güvenlik sorunu olarak öne çıkıyor. Geçmişte yaşanan çok sayıda yangın ve patlama vakası, bu teknolojinin ne denli tehlikeli olabileceğini kanıtladı. SHGM son zamanlarda uçuşlarda yaşanan olayların ardından havacılık sektöründe yapılması gerekenler konusunda tavsiyelerde bulundu.
‘Elektronik sigara tehlikeli cihaz kategorisinde’
Taşınabilir şarj cihazlarının uçuş esnasında yüksek risk oluşturduğunu ifade eden Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü, "Belirli şartlar altında, bu cihazlar aşırı ısınarak alev alabilmekte ve hatta patlayabilmektedir. Normalde izin verilen tehlikeli maddelerle (örneğin kozmetik ürünler) birlikte kayıtlı bagajda taşınan bir PED’in (örneğin tam şarjlı bir dizüstü bilgisayar) bataryasında termal kaçak meydana gelmesi durumunda, kargo bölümü yangın koruma sistemlerinin ortaya çıkan yangını kontrol altına alma olasılığının düşük olduğunu göstermiştir. Telefonlar, dizüstü bilgisayarlar veya tabletler dâhil olmak üzere bagajda PED’lerin taşınmasının riskleri daha ayrıntılı olarak incelenmiş ve PED bataryası yangını durumunda, lityum batarya içeren PED’lerin yolcu kabininde taşınmasının yangına ekip üyelerinin hızlı bir şekilde müdahale edebilmesine imkan tanıdığı tespit edilmiştir. Özellikle dikkat edilmesi gereken diğer tehlikeli eşyalar ise elektronik sigaralar ve taşınabilir bataryalardır. Elektronik sigaralar kolayca etkinleştirilebilmekte ve sıcaklıkları hızla yükselerek yakınlarında bulunan her şeyi tutuşturabilmektedir. Taşınabilir bataryalar PED değildir; bir tür yedek batarya olup, bu nedenle yedek bataryalar için geçerli olan kısıtlamalara tabidir. Taşınabilir bataryalar da dâhil olmak üzere tüm yedek bataryaların, kayıtlı bagajda taşınması yasaktır. ICAO Teknik Talimatlar, hem hava aracı işleticilerinin hem de yer hizmetleri kuruluşlarının, yolcuları hava aracında taşınması yasak olan tehlikeli maddeler ve izin verilen eşyalarla ilgili sınırlamalar ve kısıtlamalar hakkında bilgilendirmelerini gerektirmektedir. Yolcular, hava aracına binmeden önce bu bilgileri kabul etmelidir" denildi.
Açıklamanın devamında ise, "Hava aracı ve havaalanı işleticileri, yer hizmetleri kuruluşlarının yardımıyla, yolcuları lityum bataryalar ve bunlarla çalışan ekipmanlarla ilgili riskler ve bunların taşınmasına uygulanan kısıtlamalar konusunda bilgilendirmek için yöntemler geliştirmelidir. Elektronik sigaraların ve taşınabilir bataryaların izlenebilecekleri bir yerde (kişinin üzerinde) taşınması yönünde tavsiyede bulunulmalıdır. Uçuş sırasında elektronik cihazları şarj etmek için taşınabilir bataryaların kullanımı yasaklanmalıdır, Taşınabilir bataryalar veya elektronik sigaralar dâhil yedek bataryaların el bagajında taşınması durumunda, bunların kısa devreden korunması (örneğin orijinal ambalajında taşınması, terminallerinin kapatılması ve plastik bir torba veya kutuya konulması), istemsiz olarak çalıştırılmaması, çanta içinde diğer bataryalardan ve/veya potansiyel olarak yanıcı maddelerden (örneğin parfüm) mümkün olduğunca uzak bir yerde saklanması ve uçuş sırasında şarj edilmemesi gereklidir" ifadeleri kullanıldı.