Türkiye ve Afrika arasında ticaretin yeni rotası 14’üncü WCI Forum’da çizildi

"Türkiye-Afrika Arasında Yeni Fırsatlar" temasıyla düzenlenen 14’üncü WCI Forum, 54 ülkeden 1800’ü aşkın iş insanını İstanbul’da bir araya getirerek iki bölge arasındaki ticaret ve yatırım potansiyelini güçlendirdi.

Afrika kıtasından gelen iş insanları ile Türkiye’nin üretici ve ihracatçılarını bir araya getiren 14’üncü Dünya Sektörler Arası İş Birliği Forumu (WCI Forum), Türkiye-Afrika ticari ilişkilerine ivme kazandırmak amacıyla İstanbul’da başladı. Forum kapsamında iş fırsatları, yatırımlar ve sürdürülebilir ortaklıklar odağında iki kıta arasında yeni ticaret köprüleri kurulması amaçlanıyor.
WOW Convention Center’da düzenlenen foruma; Gambiya Cumhuriyeti Bilgi, Medya ve Yayıncılık Hizmetleri Bakanı Dr. Ismaila Ceesay, Gambiya Cumhuriyeti Gençlik ve Spor Bakanı Bakary Y. Badjie, Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, Milli Savunma Bakan Yardımcısı Salih Ayhan, İstanbul Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mehmet Akif Develioğlu, İHKİB Başkan Yardımcısı Mustafa Paşahan, WCI Forum Başkanı Utku Bengisu ve WCI Forum İcra Kurulu Başkanı Abdülkadir Develi katıldı. Üst düzey katılım, Türkiye ile Afrika ülkeleri arasında ortak kalkınma ve iş birliği vizyonunun güçlü bir yansıması oldu.
"Afrika’yı raporlardan değil, sahadan öğrendik"
WCI Forum Başkanı Utku Bengisu, açılış konuşmasında WCI Forum’un 14 yıllık Afrika yolculuğunun masa başında değil, sahada kurulduğunu vurguladı. Bengisu, Türkiye-Afrika ticaret vizyonlarının raporlar ve sunumlarla değil, birebir temaslarla şekillendiğini ifade etti. Bengisu, "Biz bu vizyonu masa başında kurmadık. Afrika’yı raporlardan öğrenmedik, sunumlardan okumadık. Bu vizyonu sahada, tüccarla yan yana durarak, alıcıyla göz göze bakarak, pazarın ritmini yaşayarak kurduk." dedi.
Afrika’nın farklı ülkelerinde edindikleri saha deneyimlerine değinen Bengisu, kıtanın hemen her pazarında Türkiye’ye yönelik güçlü bir iş birliği çağrısı ile karşılaştıklarını söyledi. Birçok ülkede forumlar, ticaret heyetleri ve iş birliği görüşmeleri gerçekleştirdiklerini belirten Bengisu, "Sadece bu yıl; Gana’da başladık, Benin ve Togo ile devam ettik, Fildişi Sahilleri ve Etiyopya’da yeni kapılar açtık. Bugün huzurunuza, dünyayı üç buçuk kez dolaşmış bir ekip olarak çıkmanın gururunu yaşıyorum" dedi.
Konuşmasının sonunda katılımcılara çağrıda bulunan Bengisu, forum süresince kurulacak her temasın önemli olduğunun altını çizerek sözlerini şu ifadelerle tamamladı:
"Her masayı ziyaret edin, her standı görün, her teması fırsata çevirin. Türkiye hazır, Afrika hazır, biz hazırız. Şimdi birlikte başarma zamanı."
"Gambiya, Türk yatırımcılar için yeni büyüme alanları sunuyor"
Gambiya Cumhuriyeti Gençlik ve Spor Bakanı Bakary Y. Badjie, 14’üncü WCI Forum’da yaptığı konuşmada Türkiye ile Afrika arasındaki ekonomik iş birliklerinin KOBİ’ler ve yeni yatırım alanları üzerinden güçlenerek devam ettiğini belirtti. Forumun, Türk ve Afrikalı iş insanlarını somut ortaklıklar etrafında buluşturan önemli bir platform olduğuna dikkat çekti.
Gambiya’nın özellikle spor sektörü başta olmak üzere yüksek yatırım potansiyeline sahip olduğunu vurgulayan Badjie, ülkenin genç ve dinamik nüfusuna işaret ederek, "Altyapı, antrenman tesisleri ve yetenek geliştirme yatırımlarıyla Gambiya, bölgesel bir spor ve girişimcilik merkezi olma potansiyeline sahip" dedi.
Badjie, sporun yanı sıra turizm, tarım, ulaştırma, konut ve sağlık alanlarında da önemli fırsatlar bulunduğunu ifade ederek, yatırımcı dostu düzenlemeler ve yeni teşvik mekanizmalarıyla özel sektör yatırımlarını desteklediklerini belirtti. Konuşmasının sonunda Türk iş dünyasını Gambiya’daki fırsatları yerinde değerlendirmeye davet etti.
"İş birliği, bugünün değil geleceğin zorunluluğu"
14’üncü Dünya Sektörler Arası İş Birliği Forumu’nda konuşan Gambiya Cumhuriyeti Bilgi, Medya ve Yayıncılık Hizmetleri Bakanı Dr. Ismaila Ceesay, Türkiye ile Afrika arasındaki ilişkilerin yalnızca diplomatik değil; ticaret, teknoloji ve sürdürülebilir kalkınma boyutlarıyla stratejik bir ortaklık haline geldiğini vurguladı.
Küresel ölçekte dijital dönüşüm, jeopolitik kırılmalar ve iklim krizinin ülkeleri daha fazla iş birliğine zorladığını belirten Ceesay, "İzole büyüme modelleri artık yeterli değil. Gelecek; kapsayıcı, eşit ve karşılıklı faydaya dayalı iş birlikleriyle şekillenecek" dedi.
Türkiye - Gambiya ticaret hacminin 2025 itibarıyla yaklaşık 66 milyon dolara ulaştığını aktaran Ceesay, bu rakamın iki ülke arasındaki güçlü potansiyelin göstergesi olduğunu belirterek; tarım, enerji, lojistik, imalat ve katma değerli üretim alanlarında Türk yatırımcıları Gambiya’daki yeni fırsatları değerlendirmeye davet etti.
"Türkiye-Afrika ticareti son 20 yılda yaklaşık 7 kat büyüdü"
Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, forumda yaptığı konuşmada, Türkiye ile Afrika ülkeleri arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin son yıllarda önemli bir ivme kazandığını vurguladı. WCI Forum’un hem Türk hem de Afrikalı iş insanları için somut iş birliklerine zemin hazırlayan stratejik bir platform olduğuna dikkat çeken Gürcan, Bakanlık olarak bu yapıyı çok önemsediklerini ifade etti.
Türkiye’nin Afrika’ya yönelik politikalarına değinen Gürcan, ‘‘2003 yılında benimsenen Afrika Ülkeleriyle Ticari ve Ekonomik İlişkilerin Geliştirilmesi Stratejisi ile birlikte diplomatik ve ticari temsil ağı hızla genişledi. Afrika’daki Türk büyükelçilik sayısı 12’den 44’e yükseldi, ticaret müşavirliği sayısı ise 31’e ulaştı. Yakın gelecekte bu sayının daha da artırılmasını hedefliyoruz’’ dedi.
Gürcan, "2003 yılında 5,4 milyar dolar olan Türkiye-Afrika ticaret hacmimiz, 2025 itibarıyla yaklaşık 7 kat artarak 40 milyar dolara ulaştı. 2026 yılı için belirlenen 60 hedef ülkeden 13’ü Afrika ülkesi. Fuar organizasyonları, ticaret heyetleri ve bireysel katılım destekleriyle Afrika pazarlarında Türk firmalarının daha etkin hale gelmesini amaçlıyoruz" ifadelerini kullandı.
Eximbank desteklerine de değinen Gürcan, Afrika’da gerçekleştirilen projelere bugüne kadar 1,5 milyar dolarlık finansman desteği sağlandığını, bunun alıcı kredilerinin yaklaşık yüzde 42’sine karşılık geldiğini ifade etti.
Konuşmasının sonunda forumun Türkiye-Afrika ekonomik ve ticari ilişkileri açısından önemli bir dönüm noktası olacağına inandığını belirten Gürcan, Afrika ile ilişkileri dostluk, karşılıklı fayda ve kazan-kazan ilkesi temelinde çok daha ileri bir seviyeye taşımakta kararlı olduklarını belirtti.
"Türkiye-Afrika ilişkileri güven ve ortak tarih üzerine inşa ediliyor"
Türkiye ile Afrika arasındaki iş birliğinin yalnızca ticari değil, aynı zamanda tarihsel ve stratejik bir ortaklığa dayandığını vurgulayan Milli Savunma Bakan Yardımcısı Salih Ayhan, Afrika’nın Türkiye için gönül coğrafyasının sarsılmaz bir parçası olduğunu belirtti.
Ayhan konuşmasında, "2012 yılından bu yana kesintisiz devam eden bu platform, yalnızca rakamlardan ibaret bir ticaret kapısı değil; kıtanın 54 ülkesinden on bini aşkın insanı bir araya getirerek Türkiye ile Afrika arasında sağlam bir güven zemini oluşturmuştur" ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin Afrika’ya yaklaşımının sömürgecilikten tamamen uzak bir tarihsel mirasa dayandığını ifade eden Ayhan, ‘‘Osmanlı döneminden bugüne uzanan ilişkilerin haysiyet, adalet ve karşılıklı saygı temelinde şekillendi. Bizim ortak tarihimizde sömürgeciliğin karanlık izleri yoktur. Türkiye dün olduğu gibi bugün de mazlumun ve kendi geleceğini inşa etmek isteyen dost ülkelerin yanındadır" diye konuştu.
Ayhan, savunma sanayii alanında Türkiye’nin Afrika için stratejik bir ortak haline geldiğini vurgulayarak, Türkiye’nin artık yalnızca bir tedarikçi değil, güvenlik alanında somut katkı sunan bir çözüm ortağı olduğunu söyledi. Ayhan, "Bayraktar TB2 SİHA’larımızdan ATAK helikopterlerine kadar pek çok yüksek teknoloji savunma sistemimiz, Somali’den Nijerya’ya, Libya’dan Senegal’e kadar geniş bir coğrafyada barış ve istikrara katkı sağlıyor. Türkiye modeli sadece ürün satışı değil; eğitim, yerel kapasite inşası ve teknoloji transferini esas alıyor" ifadelerini kullandı.
"Türkiye-Afrika iş birliği geleceğin en stratejik ortaklık alanlarından biri"
Forumda konuşan İstanbul Ticaret Odası (İTO) Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mehmet Akif Develioğlu, Türkiye ile Afrika arasındaki ekonomik ilişkilerin yalnızca bugünün değil, geleceğin de en stratejik iş birliği alanlarından biri olduğunu vurguladı. WCI Forum’un 14’üncüsünde bir arada olmaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Develioğlu, bu Forum’un yatırım, ticaret ve kalıcı ortaklıklar açısından önemli bir zemin sunduğunu ifade etti.
Develioğlu konuşmasında, "Bu yıl 14’üncüsü düzenlenen Dünya Sektörler Arası İş Birliği Forumu vesilesiyle bir kez daha bir aradayız. Türkiye ve Afrika ülkeleri arasında ticaretin, yatırımın ve iş birliğinin gelişimine katkı sağlayan bu forumda bulunmaktan büyük mutluluk duyuyoruz. Önümüzdeki iki gün boyunca ikili iş ilişkilerimizi daha da geliştirecek, birbirimizi daha yakından tanıyacağız" dedi.
Bu dönemde ülkeler için temel sorunun doğru iş birliklerini doğru modellerle kurmak olduğuna işaret eden Develioğlu, Türkiye-Afrika ekonomik ilişkilerinin bu noktada öne çıktığını söyledi. Develioğlu, "Afrika kıtası, 1,4 milyarı aşan nüfusu, genç iş gücü, hızla büyüyen orta sınıfı ve artan üretim kapasitesiyle küresel ekonominin yükselen merkezlerinden biri. Türkiye ise güçlü üretim altyapısı, esnek sanayi yapısı ve girişimci iş insanlarıyla Afrika için güvenilir bir ticaret ve yatırım ortağıdır" ifadelerini kullandı.
"Türk hazır giyim sektörü küresel ölçekte güçlü bir oyuncu"
Forumda konuşan İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (İHKİB) Başkan Yardımcısı Mustafa Paşahan, Türk hazır giyim sektörünün küresel ölçekte güçlü bir üretim ve marka altyapısına sahip olduğunu vurguladı. Paşahan, ‘‘Sektörün Afrika ile yüksek iş birliği potansiyeli bulunuyor. Bugün hazır giyim markalarımız, Afrika dahil beş kıtada 100’ü aşkın ülkede binlerce mağaza ve satış noktasıyla faaliyet gösteriyor. Gittiği pazarda lider konuma gelen markalarımız var. Önümüzdeki yıllarda Türk hazır giyim markalarını dünya sahnesinde çok daha güçlü bir şekilde göreceğimize inanıyorum" dedi.
Forumun ikinci gününde de ikili iş görüşmeleri, sektörel paneller ve B2B toplantılarla Türkiye ile Afrika ülkeleri arasındaki ticari iş birliklerinin somut anlaşmalara dönüşmesi hedefleniyor. Forumun, karşılıklı yatırım, sürdürülebilir ortaklıklar ve uzun vadeli iş birlikleri açısından yeni kapılar açması bekleniyor.