Türkiye’nin ilk kadın muhtarı Gül Esin’in yaşadığı ev ’anı ve kültür evi’ olacak

Türkiye’nin ilk seçilmiş kadın muhtarı Gül Esin’in muhtarlık döneminde yaşadığı evin ’anı ve kültür evi’ olarak düzenlenmesi için çalışma başlatıldı. Projenin tamamlanması ile birlikte, Türk kadının siyasi haklar elde etme sürecine de yer verilecek olan anı evinde yöre halkından toplanan etnografik malzemelerin de sergilenmesi sağlanacak.

6 Kasım 1933 tarihinde Aydın Karpuzlu nahiye merkezi olan Demircidere Köyü’nde gerçekleştirilen seçimlerde 8 aday içerisindeki tek kadın aday olan Gül Esin, seçimden galip çıkıp muhtar olarak seçildi. Gül Esin’in seçimleri kazanması ve Türkiye’nin ilk kadın muhtarı olması kasaba halkı tarafından sevinçle karşılanırken, yaptığı çalışmalar ile vatandaşların takdirini topladı. 1990 yılında vefat eden Esin’in muhtarlık döneminde yaşadığı evin ’anı ve kültür evi’ olarak düzenlenmesi için çalışma başlatıldı.

Aydın Valiliği koordinesinde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından başlatılan çalışmalar hakkında Aydın Valiliği’nde bilgilendirme toplantısı düzenlendi. Kısa zamanda projeyi tamamlayarak bölgede hareketlilik oluşturmayı hedeflediklerini belirten Aydın Valisi Hüseyin Aksoy, "Türkiye’nin ilk kadın muhtarı Gül Esin’in kaldığı ve yaşadığı evin anı ve kültür evi haline dönüştürülmesi ile ilgili bir çalışma başlattık. Bilindiği gibi 5 Aralık kadınlara seçme ve seçilme hakkının verildiği gün. Geçtiğimiz 5 Aralık’ta kadın muhtarlar buluşmasını bu kez Aydın’da gerçekleştirildi. Bunun temel nedenlerinden biri de Türkiye’nin ilk kadın muhtarının Aydın’da seçilmiş olmasıydı. Türkiye genelinden yaklaşık 154 kadın muhtarımız bu etkinliğe katıldı. Hem kadınlarımızın seçme ve seçilme hakkının verilmiş olması hem de Türkiye’nin ilk seçilen kadın muhtarının Aydın’ın Karpuzlu ilçesinden olması hususunda ’burada ne yapabiliriz?’ düşüncesi ortaya çıktı. Karpuzlu Kaymakamımız Merve hanıma bu konuda bir çalışma yapmasını söyledim. Yapılan çalışmalar çerçevesinde elde ettiğimiz bilgiler çerçevesinde Gül hanımın muhtarlık görevini yürüttüğü dönemde yaşadığı evin Aydın Yatırım İzleme ve Koordinasyon İzleme Başkanlığı tarafından kamulaştırma işlemleri tamamlandı. Şimdi oranın anı ve kültür evi haline gelmesi ile ilgili çalışmaları yine kaymakam arkadaşımız ve ilgili kurum ve kuruluşlarımızın destekleri ile gerçekleştireceğiz. Aydın’ın bu değerinin tüm Türkiye ile yeniden paylaşılması adına bu çalışmayı önemsiyoruz" dedi.

Vali Aksoy’un ardından Türkiye’nin ilk seçilmiş kadın muhtarı Gül Esin’in hayatı ve muhtarlık dönemi ile ilgili bilgiler veren Karpuzlu Kaymakamı Merve Ayık, "Kadınların siyasi haklar elde etme sürecinde Cumhuriyet tarihimizin ilk kadın muhtarı Gül Esin’in Karpuzlu ilçesinde seçilmiş olması Aydın ili için önem ifade etmektedir. Bu çerçevede Aydın Valiliği himayesinde, Karpuzlu Kaymakamlığımız koordinesinde ilçenin en önemli değerlerinden olan Gül Esin’in evinin tespiti, kamulaştırılması ve restorasyonunun yapılarak Anı ve Kültür Evine dönüştürülmesi için çalışmalar başlatılmıştır. Karpuzlu Kaymakamlığı tarafından gerçekleştirilen geniş çerçeveli bir araştırma sonunda; Gül Esin’in Karpuzlu’da muhtar olarak görev yaptığı sürede yaşamış olduğu ev tespit edilmiş, hayatı ile ilgili detaylı bilgilere ulaşılmıştır. Karpuzlu’da bulunan Alinda antik kenti agora alanı yakınında 1. derece sit alanında bulunan ev için valilik tarafından hızlı bir şekilde kamulaştırma çalışmaları başlatılmış ve 4 Temmuz 2023 tarihinde Karpuzlu ilçesi, Orta Mahalle, 2012 parselde bulunan evin kamulaştırma süreci tamamlanmıştır. Kamulaştırılan taşınmaz Alinda antik kentinin arkeolojik sit alanı içinde, agora yapısının güney tarafında yer almaktadır" diye konuştu.

Gül Esin Anı ve Kültür Evi’nin Alinda Antik Kenti’ne ziyarete gelen yerli ve yabancı turistlere hizmet vermesi planlandığını belirten Ayık, "Kamulaştırılan taşınmazın rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelendirme süreci başlatılmıştır. İlk kadın Muhtarımız Gül Esin’in hayatı ve muhtarlık çalışmalarının yaşatılacağı anı ve kültür evinde Türkiye’de ilkleri başarmış kadın idarecilerimize yer verilmesi planlanmaktadır. Türk kadının siyasi haklar elde etme sürecine de yer verilecek olan anı evinde yöre halkından toplanan etnografik malzemelerin de sergilenmesi sağlanacak" ifadelerini kullandı.

Toplantıya Aydın Valisi Hüseyin Aksoy, Vali Yardımcısı Mehmet Yüce, Karpuzlu Kaymakamı Merve Ayık ve basın mensupları katıldı.