Akdeniz Üniversitesi’nde "kırsal turizm ve kalkınma" konuşuldu

Akdeniz Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş, kırsal turizm ve kalkınmanın Türkiye için alternatif bir geçim kaynağı olarak öne çıktığını vurgulayarak, "Sanayi, toplumları önemli ölçüde kırdan ve doğasından uzaklaştırdı. Uzaklaşan insanlar kendi arayışları içerisine girdiler ve kendilerini yine kırsalda bulmak yönünde çaba içerisindeler. Kırsalda yaşayan insanların kentliler kadar refah içinde yaşaması, aynı zamanda buradaki kültürlerini de sürdürmeleri gerekiyor" dedi.

Akdeniz Üniversitesi ev sahipliğinde "Kırsalın ve Yerelin Yeniden Keşfi" ana temasıyla 6. Uluslararası Kırsal Turizm ve Kalkınma Kongresi ve 11. Ulusal Kırsal Turizm Kongresi düzenlendi. Hukuk Fakültesi Konferans Salonu'nda düzenlenen kongreye Fen Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş, Antalya Orman Bölge Müdürü Vedat Dikici, uluslararası katılımcılar, öğretim üyeleri ve öğrenciler katıldı. Kongrenin açılış konuşmasını yapan Akdeniz Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş, kırsal turizm ve kalkınmanın Türkiye için alternatif bir geçim kaynağı olarak öne çıktığını vurguladı. Son 20 yılda yapılan çalışmaların her halükarda Türkiye'de kırsal yaşamın sürdürülebilirliğinde önemli mesajlar verdiğine değinen Çatalbaş, "Kırsal turizme ve kalkınmaya ilişkin süreç yeni bir fenomen değil. 20. yüzyıl ve sanayi toplumunun getirmiş olduğu tüm süreçler bize esas itibarıyla kırsala tekrar dönmek, kırsala selam vermek anlamında görev yüklüyor. Sanayi, toplumları önemli ölçüde kırdan ve doğasından uzaklaştırdı. Uzaklaşan insanlar kendi arayışları içerisine girdiler ve kendilerini yine kırsalda bulmak yönünde çaba içerisindeler. Bu bakımdan kongremizin ana temasını "kırsalı yeniden keşfetmek" olarak tayin ettik. Kırsalda yaşayan insanların kentliler kadar refah içinde yaşaması, aynı zamanda buradaki kültürlerini de sürdürmeleri gerekiyor. Bu konuda ulusal ve uluslararası alanda çok önemli çalışmalar var" dedi.

"Manavgat ve Beşkonak en iyi örneklerden"

Kırsal turizm ve kalkınmada en iyi örneklerinden birinin Manavgat Beşkonak'taki rafting olduğunu söyleyen Antalya Orman Bölge Müdürü Vedat Dikici, 1990 yılında Göksu Çayı'nın aktığını ama herhangi bir işlevi ve geliri olmadığını, İsrailli bir kişinin gelerek iki botla rafting yapmaya başladığını anlattı. Bugün günlük binlerce kişinin Manavgat bölgesine rafting yapmaya geldiğinin altını çizen Dikici, "Bu bir kişinin bu işin yapılabileceğini keşfetmesiyle ortaya çıkan bir aktiviteydi. Bugün de en az 100 tane işletmenin en kötü ihtimalle 3-4 bin kişinin geçimini sağladığı, Türkiye'nin turizm bakımından en hareketli vadilerinden biri haline geldi. Bu toplantıların, kongrelerin en önemli tarafı ülkemizdeki kırsal bölgedeki potansiyeli ortaya çıkarıp ekonomiye kazandırmak. Hem oradaki insanları belli seviyeye getirmek hem de kırsaldaki insanımızı yerinde tutmak önemli" diye konuştu.

"Fırsatlar değerlendirilmeli"

Kongre Organizasyon Komitesi Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Mithat Direk ise farklı bilim alanlarından birçok araştırıcıyı bir araya toplayan kongrede kırsal turizm konusundaki fırsatları değerlendirme şansı buldukları için mutlu olduğunu söyledi. Bu fırsatları değerlendirmek için yapılması gereken birçok çalışma olduğunun altını çizen Dr. Mithat Direk, "Bu türden konu odaklı çalışmalar bu nedenle çok önemli. Ayrıca kırsal alanın kullandırılmasına sadece tarımsal üretimin artırılması olarak bakılmamalı, başka şekillerde de değerlendirerek kullanılabilir" açıklamasında bulundu.

Kongrenin davetli konuşmacılarından Tunus Ulusal Tarım Enstitüsü'nden Assoc. Doç. Dr. Anissa Gara, ekoturizmin ekonomik ve çevresel yansımalarından bahsetti. Ekoturizmin dünya ölçeğinde ana çerçevesini çizerek bu amaçla yapılan turizm faaliyetlerinin ilkelerini açıklayan Gara, ekolojik turizmin sadece görselde kalmaması, kalkınma odaklı olması gerektiğini, faaliyeti yapan kişinin de gelir sağlaması gerektiğini vurguladı. Doç. Dr. Gara, "Bu nedenle ücretsiz birtakım faaliyetin ekonomik boyutlarının da düşünülmesi gerekiyor" dedi.

"250 kişilik köy 1 milyona yakın turist ağırlıyor"

"Lavanta ile bir köy nasıl kalkındı" başlıklı konuşmasında Proje Koordinatörü Ziraat Yüksek Mühendisi Ali Sağdaş, Isparta'nın Keçiborlu ilçesi Kuyucak köyünde 2015 yılında başladıkları projenin bugün Lavanta Kokulu Köy olarak bir marka olduğunu ve Türkiye'nin önemli turizm merkezlerinden biri haline geldiğini anlattı. 250 nüfuslu bir köyde projenin başladığı yılda 21 bin turist ağırladıklarını söyleyen Sağdaş, her yıl katlanarak artan sayıyla 1 milyon turisti ağırladıklarını ve bunun çok önemli bir kazanım olduğunu söyledi. Türkiye'deki lavanta üretiminin yüzde 93'ünün Kuyucak'ta yapıldığını söyleyen Sağdaş, Kuyucak'ta ilk başta 1700 dekar olan lavanta üretim alanının 6 bin 500 dekara çıktığını, bunun yanında Türkiye'nin farklı yerlerinde de lavanta üretiminin başladığını sözlerine ekledi.

"En iyi örneklere onur belgesi"

Kongre bünyesinde onur ve takdir kurulu oluşturularak kırsal turizm ve kalkınma alanına önemli hizmetler vermiş kişiler belirlendi. Bu çerçevede Türkiye'de orman ekosisteminin korunması ve orman köylerinin geliştirilmesi ve özellikle orman yangınlarına karşı mücadele yangın sonrası dönemde ağaçlandırma çalışmalarında yenilikçi uygulamalarıyla "Orman Köylerine ve Sürdürülebilir Ormancılığa Değer Katan Yönetici" olarak Vedat Dikici'ye takdir belgesi takdim edildi. Yine Antalya'nın Çakırlar bölgesinde kır ve kenti buluşturan, üretici ile tüketiciyi bir araya getiren girişimiyle ve "Çağlarca Piknik Mesire Alanı Üretim ve Tüketim Kooperatifi"nin kuruluş çalışmalarıyla "Kırsal Alana Değer Katan Örnek Kadın Girişimci" olarak Kezban Kan'a takdir belgesi verildi.

Türkiye'de kırsal turizm bilim alanının gelişmesine yönelik çalışmalarıyla "Kırsal Turizme Değer Katan Örnek Bilim İnsanı" onur ve takdir belgesine Prof. Dr. Füsun Baykal, Türkiye'de tarım ekonomisi ve özellikle kırsal kalkınma alanında "Toros Dağ Köyleri Projesi" gibi yenilikçi projelerle "Sürdürülebilir Kalkınma ve Kırsala Değer Katan Örnek Bilim İnsanı" onur ve takdir belgesine Prof. Dr. Onur Erkan, Lavanta Kokulu Köy Kadın Girişimi Üretimi ve İşletme Kooperatifi kuruluş çalışmalarıyla "Kırsal Kalkınmaya ve Köye Değer Katan Kadın Girişimci" takdir belgesine Huriye Tezcan layık görüldü. İki gün süren kongrede 7 oturumda ulusal ve uluslararası katılımcılar "Kırsal Alanda Alternatif Turizm Çeşitleri ve Kırsal Turizmin Önemi, Covid-19 Salgını ve Alternatif Turizm, İklim Değişikliği ve Turizm, Turizm Stratejisi ve Alternatif Turizm Politikaları, Teknoloji, İnovasyon, E-Turizm" vb. konu başlıklarında sunum gerçekleştirdi.