Antibiyotik dirençli bakteriye karşı yeni keşif

Yakın Doğu Üniversitesi kampüsündeki doğal göletten izole edilen ve NEU kodu ile bilim literatürüne giren iki bakteriyofajın ardından üçüncü bir bakteriyofaj keşfi daha yapıldı. Üç bakteriyofajın birleşimiyle oluşturulacak “faj kokteyli”, antibiyotik dirençli “Pseudomonas aeruginosa” bakterisinin birden fazla suşunu etkisiz hale getirecek.
Yakın Doğu Üniversitesi’nin antibiyotik direncine karşı yürüttüğü bilimsel çalışmalar, yenilikçi çözümler sunmaya devam ediyor. Antibiyotiğe dirençli hastane enfeksiyonlarına karşı Yakın Doğu Üniversitesi kampüsündeki doğal göletten izole ettikleri bakteriyofajlara bir yenisini daha eklendi. Daha önce “Pseudomonas phage NEU2023” ve “Pseudomonas phage NEU2024” olarak tescillenen ve dünya bilim literatürüne giren bakteriyofajların ardından, daha etkili üçüncü bir bakteriyofaj keşfedildi. Keşfedilen üç bakteriyofajdan oluşturulacak “üçlü faj kokteyli” bakterinin birden fazla suşunu enfekte edebilme özelliği taşıyacak.
Bakterilerin antibiyotiklere karşı direncinin artması, pek çok bakteriyel enfeksiyonun tedavisini zorlaştırıyor ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından küresel halk sağlığı tehdidi olarak kabul ediliyor. Bakteriyofajlar ise bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde antibiyotiklere alternatif olabilecek en etkili yöntem. Yakın Doğu Üniversitesi’nin uluslararası iş birliği ile yürüttüğü çalışmalar sonucunda izole edilen yeni bakteriyofaj, daha önce keşfedilen fajlara karşı direnç gösterer Pseudomonas aeruginosa suşlarını da etkisiz hale getirdiği kayıtlara geçti.

Enfeksiyonların tedavisinde etkili olacak
Yakın Doğu Üniversitesi DESAM Araştırma Enstitüsü araştırmacılarından Dr. Ferdiye Taner ve Avustralya’daki La Trobe Üniversitesi’nden Doç. Dr. Steve Petrovski ile iş birliğinde yürütülen çalışmalarla keşfedilen üç bakteriyofajın bir araya gelmesiyle oluşturulacak “faj kokteyli”, üçlü sinerjik bir etki oluşturarak, bakterilerin direnç mekanizmalarını aşmayı ve enfeksiyonların daha etkili bir şekilde tedavi edilmesini sağlayacak. Pseudomonas aeruginosa bakterisinin birden fazla suşunu enfekte edebilme özelliği taşıyan kokteyl, Pseudomonas aeruginosa enfeksiyonlarının tedavisinde etkili bir alternatif sunacak.
Yürüttükleri bilimsel çalışmalar ile tespit ettikleri NEU2023 ve NEU2024 fajlarının, test edilen yüksek antibiyotik dirençli Pseudomonas aeruginosa suşlarının büyük bir kısmını ortadan kaldırdığını hatırlatan Dr. Ferdiye Taner, keşfettikleri yeni fajın ise bu iki fajın etkili olamadığı dirençli suşları etkisiz hale getirebildiğini ifade etti. Dr. Ferdiye Taner, “Labratuvar araştırmalarımız, bu üç fajı bir araya getirerek oluşturacağımız faj kokteylinin, hastane enfeksiyonlarının tedavisinde devrim niteliğinde bir çözüm olabileceğini gösteriyor” dedi. Faj Terapisinin geleceğin tedavi yöntemleri arasındaki yerini alacağını ifade eden Dr. Taner, “Faj kokteyli hazırlığında uzmanlaşmış bir laboratuvar veya ilaç şirketiyle iş birliği yaparak, faj terapisini antibiyotik tedavisine etkili bir alternatif olarak geliştirmeyi amaçlıyoruz” ifadelerini kullandı.
“Antibiyotik direncine karşı insanlık adına büyük bir kazanım”
Yakın Doğu Üniversitesi ve La Trobe Üniversitesi’nin yürüttüğü ortak çalışmalar sayesinde antibiyotik dirençli bakterilere karşı mücadelede önemli sonuçlar elde edildiğini söyleyen Yakın Doğu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, “Bakteriyofaj çalışmalarımıza sadece teorik olarak yaklaşmıyoruz. Bu potansiyeli klinik uygulamalara dönüştürme hedefiyle hareket ediyoruz” dedi. Prof. Dr. Şanlıdağ, “Kampüsümüzde yapılan bu araştırmalar, dünya genelinde insan sağlığını tehdit eden antibiyotik direncine karşı umut verici bir potansiyel sunuyor. Bu başarı, üniversitemizin bilimsel araştırma kapasitesinin bir göstergesidir” ifadelerini kullandı. Prof. Dr. Tamer Şanlıdağ, yürüttükleri bakteriyofaj çalışmalarını, antibiyotik dirençli diğer bakterilere karşı da genişleterek sürdüreceklerini vurguladı.