Balık vermeyip balık tutmayı öğrettiler

Zanzibar’ın adalarından biri olan ve gıdaya ulaşmakta ciddi sorunlar yaşayan Tumbatu Adası, Türk hayırseverlerin desteğiyle adada yaşayan kadınların emek verdiği bir sanat projesiyle tam donanımlı ilk balıkçı teknesine kavuştu.
Türkiye ve Afrika’da sürdürülebilir ekonomik kalkınma ekseninde çalışmalar yürüten Umut Sensin Derneği, yapımı tamamlanan Umut-1 balıkçı teknesini düzenlenen açılış töreninin ardından ada halkının kullanımına sundu. Balıkçılığın geliştirilmesi amacıyla başlatılan proje tamamlandığında, tekne sayısının 5’e ulaşması ve ada halkının kalıcı gıda güvenliğine ulaşması hedefleniyor.
Zanzibar’da bulunan Tumbatu Adası, Afrika’nın doğusundaki bereketli sularla çevrili 30 kilometrekarelik küçük bir ada. Yoksulluğun ağır şartları ile mücadele eden ada halkı, tarım alanlarının azlığı sebebiyle gıdaya erişimini balıkçılıkla sağlamaya çalışırken ekipman yetersizliği buna engel oluyordu. Tumbatu Adası’nı çalışma bölgesi olarak belirleyen dernek tam bu noktada devreye girdi ve ’balıkçılığın geliştirilmesi ile ekonomik kalkınma’ hedefini bir sanat projesine dönüştürerek çok yönlü bir değişimi hayata geçirdi.

Sanatla başlayan ekonomik kalkınma
Sanatın iyileştirici gücüyle insani yardımın birleştiği Samaki Art Projesi’nde İtalyan sanatçı Elene Di Capita ve Türk sanatçı Şule Yavuzer koordinatörlüğünde kurulan atölyede 40 Afrikalı kadına Gyotaku sanatı öğretildi. Gyotaku, balıkların üzerine mürekkep sürerek balık baskı desenler oluşturmayı içeriyordu. Atölye sonucunda Tumbatulu kadınların ürettiği eserler ’Portraits of the Ocean’ sergisi ile adanın sınırlarını aştı.
Hem kadın istihdamını hem de balıkçılığın geliştirilmesini hedefleyen sergi, ilk olarak Türkiye Darusselam Büyükelçiliği’nde ardından Zanzibar ve Dubai’de sanat ve insani yardım gönüllülerini bir araya getirdi. Eserlerden elde edilen gelirle, Tumbatu Adası’nın ihtiyaçlarına uygun bir balıkçı teknesi yaptırıldı.

Umut-1 teknesi denize açıldı
Tumbatu Adası’nın ilk tam donanımlı balıkçı teknesi Umut-1’in açılış töreni, Zanzibar ve Türkiye’den STK temsilcileri ve ada halkının katılımı eşliğinde gerçekleşti. Gyotaku atölyesinde eserler üreten Tumbatulu kadınlar da törende yerini aldı. Tören öncesinde ellerinde Türk ve Zanzibar bayrakları olan çocuklar yöresel şarkılar söyledi. Açılış töreninde konuşma yapan ve balık baskı sanatı öğrenen yöre kadınlarından Rahma Hussein Khamiss şu ifadelere yer verdi:
“Derneğimize teşekkürlerimizi sunuyoruz çünkü Tumbatu Jongowe köy halkının balık baskı sanatını öğrenmesine büyük destek oldular ve balıkçı teknesini ada halkının hizmetine sundular.”
Açılış konuşmaları ve dua edilmesinin ardından temsilciler ve ada halkı teknenin ilk seferini başlatmak için sahile yürüdü. Kurdele kesimi sonrasında Umut-1 teknesi, Tumbatulu kadınların uğurlaması eşliğinde Hint Okyanusu’na açılarak ilk seferini gerçekleştirdi.
Umut-1 teknesi 14 metre uzunluğunda, aynı anda 30 kişinin çalışabileceği kapasitede ve bölgenin şartlarına dayanıklı olarak tasarlandı. Tekne, adadaki balıkçılık faaliyetlerini güçlendirmek ve ekonomik kalkınmaya destek olmak amacıyla ada halkının hizmetine sunuldu.
2026 yılı içinde tekne sayısını 5’e çıkaracaklarını belirten Umut Sensin Derneği Başkanı Emrah Engin ise balıkçılığın geliştirilmesi projesiyle birlikte adada büyük bir dönüşümün başlayacağını, böylece ada halkının ekonomik refahının ve gıda güvenliğinin kalıcı hale geleceğini söyledi.