BM'de Batı Sahra çıkmazı: ABD ve Rusya'nın tasarıları kabul edilmedi

ABD tasarısı, Fas'ın Batı Sahra üzerindeki egemenlik talebini destekleyen ve Birleşmiş Milletler Batı Sahra Referandum Misyonu'nun (MINURSO) mevcut yapısını değiştirmeyi öngören hükümler içeriyordu. Tasarıya 11 ülke destek verirken Rusya veto yetkisini kullandı. Böylece kararın kabul edilmesi engellendi.

Rusya ise kendi sunduğu tasarıyla MINURSO'nun görev süresinin mevcut yetki ve yapısı korunarak bir yıl daha 31 Ekim 2027'ye kadar uzatılmasını istedi. Ancak bu öneri yalnızca 3 kabul oyu aldı; ABD'nin karşı oy kullandığı oylamada 11 ülke çekimser kaldı. Tasarı, kabul için gereken 9 oya ulaşamadı.

MINURSO'nun geleceği belirsizliğe girdi

İki tasarının da kabul edilmemesiyle MINURSO'nun görev süresinin uzatılmasına yönelik karar çıkmadı. 1991'de kurulan ve bölgede ateşkesi izleyerek Batı Sahra'nın geleceğine ilişkin referandum hazırlıklarına destek vermekle görevlendirilen misyonun yetkisi 31 Ekim'de sona eriyor.

Fas Kraliyet Sarayı, misyonun görev süresinin yenilenmemesini memnuniyetle karşıladı. Rabat yönetimi, misyon personeli ve ekipmanlarının önümüzdeki günlerde bölgeden ayrılması gerektiğini bildirdi ve ateşkese bağlılığını yineledi.

Batı Sahra'da egemenlik tartışması sürüyor

İspanya'nın eski sömürgesi olan Batı Sahra, Birleşmiş Milletler tarafından kendi kendini yönetemeyen bölgeler arasında sınıflandırılıyor. Fas, bölgenin yaklaşık yüzde 80'ini kontrol ederken, bağımsızlık talebini sürdüren Polisario Cephesi ise halkın kendi geleceğini belirleyeceği bir referandum yapılmasını istiyor.

Fas, 2007'de sunduğu özerklik planıyla Batı Sahra'nın kendi yerel yasama, yürütme ve yargı kurumlarına sahip olmasını, savunma ve dış ilişkiler gibi temel yetkilerin ise Rabat yönetiminde kalmasını öneriyor. Polisario Cephesi ise bağımsızlığın da seçenekler arasında yer aldığı bir referandumda ısrar ediyor.

1991'de ateşkesin sağlanmasının ardından bölgede referandum yapılması amacıyla kurulan MINURSO, seçmenlerin kimlerden oluşacağı konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle bu süreci hayata geçiremedi. (İLKHA)