Emlakta güvenlik kalkanı

Ticaret Bakanlığınca emlak sektöründe tüketici mağduriyetlerinin ve sahte ilan kaynaklı dolandırıcılıkların önlenmesi amacıyla devreye alınan Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS), kiralık taşınmazların ardından 15 Şubat itibarıyla satılık konut ve tüm satılık gayrimenkul ilanları için de zorunlu hale getirildi. Türkiye Emlak Müşavirleri Federasyon Genel Başkan Yardımcısı Ayhan Taflan, uygulamanın sektörde önemli bir dönüşüm sağlayacağını belirterek, "Bu sistemle birlikte yetkisiz kişilerin ilan girmesi tamamen engelleniyor. Hem vatandaşımız korunacak hem de mesleği yasal çerçevede yapan emlak danışmanları daha güvenli bir ortamda hizmet verecek" dedi.
Bakanlığın geçen yıl kiralık konut ve iş yerleri için uygulanmaya aldığı Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS), 15 Şubat itibarıyla satılık konut ve tüm satılık taşınmaz ilanları için de ülke genelinde zorunlu hale getirildi. Uygulama ile sosyal medya ve emlak portallarında sahte fotoğraflar kullanılarak piyasa değerinin altında gösterilen taşınmazlar üzerinden yapılan dolandırıcılıkların önüne geçilmesi hedefleniyor. Sistem kapsamında taşınmaz sahipleri, e-Devlet üzerinden kendilerine ait mülkü seçerek ilan verme sürecinde emlak işletmelerini yetkilendiriyor. Tapuda ya da resmi kurumlarda işlem yapma hakkı sağlamayan sistem yalnızca ilan yayınlama yetkisini kapsıyor. Yetkilendirme yapılmadan ilan girilmesine izin vermeyen uygulamayla birlikte yetkisiz kişilerce girilen yaklaşık 200 bin ilan pasife alınırken, doğrulama yapılmayan ya da süresi dolan ilanların yeniden yayımlanmasına da izin verilmiyor. İlanlar yalnızca mülk sahibi, birinci derece yakınları veya yetki belgesine sahip sorumlu emlak danışmanları tarafından sisteme yüklenebiliyor.

"Sistemin amacı, geçmişte sıkça yaşanan sahte ilan ve dolandırıcılık olaylarının önüne geçmektir"
Türkiye Emlak Müşavirleri Federasyon Genel Başkan Yardımcısı, Trabzon İnşaatçılar ve Emlakçılar Odası Başkanı Ayhan Taflan, sistemin sektörde fiyat manipülasyonlarının önüne geçeceğini ve güven ortamını güçlendireceğini belirterek, "Bakanlığın geçen yıl devreye aldığı Elektronik İlan Doğrulama Sistemi, önce kiralık konutlar ve iş yerleri için zorunlu hale getirilmişti. Kanun gereği uygulama artık satılık konutlar ve tüm satılık gayrimenkuller için de yürürlüğe girdi. Sistemin amacı, geçmişte sıkça yaşanan sahte ilan ve dolandırıcılık olaylarının önüne geçmektir. Özellikle sosyal medyada veya emlak portallarında hayali fotoğraflar kullanılarak piyasa değerinin çok altında gösterilen taşınmazlar üzerinden vatandaşların mağdur edilmesi birçok şikayete konu olmuştu. Bu nedenle Bakanlık, ilan güvenliğini sağlamak amacıyla bu sistemi hayata geçirdi. Vatandaş, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi üzerinden bir emlak ofisine yetki verdiğinde, bu durum söz konusu emlak ofisine tapuda işlem yapma ya da resmi kurumlarda mülk sahibi adına işlem yürütme yetkisi vermez. Verilen yetki yalnızca ilan yayınlama yetkisidir. Bu yetki olmadan emlak ofislerinin ilan portallarında ilan yayımlaması mümkün değildir" şeklinde konuştu.

"Yetkisi bulunmayan kişiler tarafından girilmiş yaklaşık 200 bin ilanın pasife düşürüldüğü görülmektedir"
"Geçmişte sıkça karşılaşılan dolandırıcılık yöntemlerinde, bir dairenin fotoğrafı izinsiz alınarak piyasa değerinin çok altında bir bedelle ilana konuluyordu" diyen Taflan, "Vatandaşların dikkat etmesi gereken bir diğer konu ise, bu yetkilendirme öncesinde taraflar arasında kanunda yeri olan alım-satım sözleşmelerinin karşılıklı olarak yapılmasıdır. Mülk sahibi, e-Devlet üzerinden ilgili Bakanlığın sayfasına girerek Elektronik İlan Doğrulama Sistemi aracılığıyla yetki tanımlaması yapabilmektedir. Bu işlemle birlikte, yetki belgesine sahip sorumlu emlak danışmanları ilan yayınlama hakkı elde eder. Verilere bakıldığında, yetkisi bulunmayan kişiler tarafından girilmiş yaklaşık 200 bin ilanın pasife düşürüldüğü görülmektedir. Süresi dolmuş veya yetkilendirme yapılmamış ilanlar sistem tarafından kaldırılmakta ve yeniden yüklenememektedir. Bu ilanları yalnızca mülk sahibi, birinci derece yakınları ya da yetki belgesine sahip sorumlu emlak danışmanları yeniden sisteme girebilir. Geçmişte sıkça karşılaşılan dolandırıcılık yöntemlerinde, bir dairenin fotoğrafı izinsiz alınarak piyasa değerinin çok altında bir bedelle ilana konuluyordu. Örneğin, 5 milyon lira değerindeki bir daire 3 milyon lira olarak gösteriliyor, il dışında ya da yurt dışında yaşayan vatandaşlar uygun fiyat düşüncesiyle ön ödeme göndermeye ikna ediliyordu. Daha sonra ne ortada gerçek bir daire ne de ulaşılabilecek bir muhatap kalıyordu. Yeni sistemle birlikte, yetkilendirme yapılmadan ilan girilemediği için bu tür sahte ilanların önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Sistem, gerekli onaylar olmadan ilanların yayınlanmasına izin vermemekte ve uygunsuz girişleri otomatik olarak devre dışı bırakmaktadır" ifadelerini kullandı.