Millî Mücadele’nin Tarihî Mirası Nutuk Sekiz Dilde Dünyaya Ulaşacak

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Millî Mücadele yıllarını, bağımsızlığın kazanılmasını ve Cumhuriyet’in kuruluş sürecini belgelere dayalı olarak anlattığı Nutuk’u, yeni bir yayın ve araştırma sürecine taşıyan Nutuk Külliyatı Projesi’ni tanıttı. Sekiz yabancı dildeki özel baskıları ve dijital platformuyla daha geniş kitlelere ulaştırılan eser, sesli, işaret dilli ve Braille alfabesiyle hazırlanan biçimleriyle de erişime sunuldu.

Bakan Ersoy, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumunda düzenlenen Nutuk Külliyatı Projesi Tanıtım Programı’na katılarak Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı tarafından hazırlanan projenin ayrıntılarını kamuoyuyla paylaştı.

Nutuk’un tarihî önemine konuşmasında dikkat çeken Bakan Ersoy, eserin milletimizin bağımsızlık mücadelesini ve kendi geleceğini belirleme iradesini ortaya koyduğunu belirterek şunları söyledi:

“Nutuk, milletimizin esarete karşı ayağa kalkışının, bağımsızlığını kazanışının ve kendi geleceğini kendi iradesiyle inşa edişinin sayfalara dökülmüş halidir… Mustafa Kemal Paşa eserinde, Kurtuluş Savaşı yıllarında ülkenin içinde bulunduğu koşulları ortaya koymuş, Kurtuluş Savaşı’nın ve bu savaştan sonra başlayan modernleşme çabalarının hangi koşullarda gerçekleştiğini ayrıntılı bir şekilde, belgelere dayalı olarak anlatmıştır.”

Nutuk’un 19 Mayıs 1919’dan Cumhuriyet’in kuruluş sürecine uzanan tarihî yürüyüşü gözler önüne serdiğini ifade eden Ersoy, Nutuk Külliyatı Projesi’nin bu mirası yaşatma ve gelecek kuşaklara aktarma sorumluluğuyla hayata geçirildiğini söyledi.

Ersoy, Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı tarafından 2025 yılında hazırlanan projenin, Nutuk’un yabancı dillerdeki baskılarının tükenmek üzere olması üzerine gündeme geldiğini belirterek Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına sunulan çalışmanın, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın uygun görmesiyle kabul edilerek yatırım programına alındığını kaydetti.

Nutuk Artık Okunacak, Dinlenecek ve Araştırılacak

Nutuk’un yalnızca basılı bir eser olarak değil, dijital teknolojiler aracılığıyla da halkın kullanımına sunulduğunu belirten Bakan Ersoy, www.nutuk.gov.tr adresli internet platformunun erişime açıldığını duyurdu.

Ersoy, yeni platformda Nutuk’un özgün diliyle, bugünkü Türkçeyle ve İngilizce olarak okunabileceğini, projenin devam eden aşamalarında ise Türkmence, Kazakça, Almanca, Fransızca, Farsça, Urduca, Rusça ve İspanyolcanın da sisteme ekleneceğini açıkladı.

Dijital platformun özelliklerine değinen Ersoy, metin, ses ve görüntü içeriklerinin birbiriyle bağlantılı şekilde kullanılabildiğini; metinden sese, sesten videoya, bir dilden başka bir dile ve videodan yeniden metne geçiş yapılabildiğini anlattı.

Ersoy, eserin farklı bölümleri arasında geçiş yapılabildiğini, Nutuk’un ekindeki haritaların yanı sıra eserde geçen yer adlarını gösteren interaktif haritaya da ulaşılabildiğini belirterek kullanıcıların seçtikleri yer adlarının Nutuk’un hangi bölümlerinde geçtiğini görebileceğini ve ilgili bölümlere doğrudan erişebileceğini ifade etti.

Platformun araştırmacılara sağlayacağı imkânlara da değinen Ersoy, Nutuk metinlerinde yer alan ifadelerin Atatürk Ansiklopedisi, Türk Dünyası Ansiklopedisi, Türk Tarih Kurumunun Ansiklopedik Türk Tarih Sözlüğü ve Türk Dil Kurumunun Güncel Türkçe Sözlüğü üzerinden araştırılabilmesi için platformlar arası bağlantılar oluşturulduğunu bildirdi.

Bakan Ersoy, bu bağlantılar sayesinde okuma deneyiminin aynı zamanda bir araştırma deneyimine dönüşeceğini belirterek kullanıcıların üyelik oluşturarak her bölüm için not kaydedebileceklerini ve bu notlara farklı cihazlardan ulaşabileceklerini söyledi.

Ersoy, proje kapsamında tarihî olaylardan bilimsel yayınlara, belgelerden fotoğraflara kadar pek çok içeriğin araştırma ve incelemeye sunulduğunu, “Nutuk’ta Bugün” ve “Haftanın Söylevi” bölümleriyle de eserin tarihî anlatısının daha yakından takip edilebileceğini aktardı

Bütün bu özelliklerle Nutuk’un yalnızca okunup geçilen bir eser olmaktan çıkarılacağını vurgulayan Ersoy, eserin araştırılan, incelenen, üzerinde düşünülen ve yeni kuşaklarla yeniden buluşan canlı bir bilgi kaynağına dönüşeceğini ifade etti.

Nutuk’un Önündeki Engeller Kalkıyor

Nutuk Külliyatı Projesi’nin en anlamlı yönlerinden birinin erişilebilirlik olduğunu ifade eden Bakan Ersoy, eserin görme ve işitme engelli vatandaşlara yönelik özel biçimlerinin de kamuoyunun hizmetine sunulduğunu açıkladı.

Ersoy, bu çalışmanın önemini şu sözlerle anlattı:

“Bu projenin bizim için en anlamlı yönlerinden biri de Nutuk’u ‘erişilebilirlik’ ilkesi doğrultusunda toplumun bütün kesimleriyle buluşturacak olmasıdır. Bu anlayışla Nutuk’un ‘sesli’, ‘işaret diliyle’ ve ‘Braille alfabesiyle’ hazırlanan özel biçimlerini de kamuoyunun hizmetine sunuyoruz.”

Görme engelli vatandaşların Nutuk’u Braille alfabesiyle okuyabileceğini, işitme engelli vatandaşların işaret diliyle hazırlanan içerikler üzerinden eseri takip edebileceğini belirten Ersoy, sesli kayıtlarla da Nutuk’un tarihî anlatısına farklı yollarla ulaşılabileceğini kaydetti

Bakan Ersoy, üç cilt halinde hazırlanan Braille baskısının, işaret dili videolarının ve sesli Nutuk içeriklerinin projede benimsenen kapsayıcı yaklaşımın somut örneklerini oluşturduğunu söyledi.

Nutuk Sekiz Dilde Sınırları Aşıyor

Nutuk’un dünyaya açılmasının projenin öncelikli hedeflerinden biri olduğunu belirten Bakan Ersoy, Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Fransızca, Kazakça, Rusça, Urduca, Farsça ve Türkmence olmak üzere sekiz dilde hazırlanan özel baskıların tanıtıldığını açıkladı.

Ersoy, yeni kapak tasarımları ve kutulu sunumlarla hazırlanan baskılarda her dil için farklı renkler kullanıldığını, ortak tasarım anlayışıyla hazırlanan bu yayınların eserin nitelikli biçimde korunmasını ve uluslararası alanda daha geniş kitlelere ulaşmasını amaçladığını ifade etti.

Özellikle Kazakça ve Türkmence çevirilerin Nutuk’un Türk dünyasındaki erişilebilirliği bakımından ayrı bir önem taşıdığını vurgulayan Ersoy, külliyatın farklı dillerde okuyucularla buluşturulması ve uluslararası dolaşıma girmesi sayesinde Türkiye’nin yakın tarihinin farklı coğrafyalarda yaşayan insanlar tarafından doğrudan incelenebileceğini söyledi.

Nutuk’un 100. Yılına Yeni Projeler

Nutuk Külliyatı Projesi’nin 2026 yılındaki tanıtımla sınırlı kalmayacağını açıklayan Bakan Ersoy, Nutuk’un okunuşunun 100. yılı olan 2027 boyunca yeni çalışmaların gerçekleştirileceğini bildirdi.

Ersoy, gelecek yıl Şubat-Kasım döneminde düzenlenecek konferans serileriyle Nutuk’un farklı yönleriyle ele alınacağını belirterek Ankara’da ve Millî Mücadele’nin önemli duraklarında gerçekleştirilecek konferanslarda eserin Türkiye Cumhuriyeti tarihindeki yerinin ve günümüze ışık tutan yönlerinin değerlendirileceğini söyledi.

Nutuk’un dijital ortamda geliştirilmesine yönelik çalışmaların da sürdüğünü ifade eden Ersoy, internet platformunun yeni özelliklerle zenginleştirilmesi, mobil uygulamasının hazırlanması ve eserin sanal bir müze deneyimiyle buluşturulmasının hedeflendiğini açıkladı.

Ersoy, metaverse sergisiyle kullanıcıların Nutuk’un tarihî dünyasını dijital ortamda keşfetmelerinin sağlanacağını, “100. Yılında Atatürk’ün Nutuk’u” başlıklı editoryal eserle de bilimsel literatüre yeni bir katkı sunulacağını belirtti.

İspanyolca Nutuk’un basılı ve dijital ortamlarda okuyucularla buluşturulmasının da çalışmaların önemli aşamalarından biri olacağını kaydeden Ersoy, teknolojinin bu projedeki yerini şu sözlerle değerlendirdi:

“Burada özellikle vurgulamak isterim ki; teknoloji, bizim için yalnızca bir araçtır. Bizler, teknolojinin sunduğu imkanları milletimizin ortak hafızasını güçlendirmek, tarih bilincini geliştirmek ve kültürel mirasımızı uluslararası alanda daha görünür kılmak için kullanıyoruz…”

Nutuk’un geçmişi aydınlatan bir eser olduğu kadar gelecek kuşaklara bırakılmış güçlü bir tarihî miras olduğunu vurgulayan Bakan Ersoy, bu mirası aslına uygun biçimde korumanın ve çağın imkânlarından yararlanarak gelecek nesillere aktarmanın görevleri olduğunu ifade etti.

Ersoy, Nutuk Külliyatı Projesi’ni bu sorumluluğun önemli bir parçası olarak değerlendirdiklerini belirterek külliyatın hazırlanmasında emeği geçen Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığına, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumuna ve katkı sunan bütün çalışma arkadaşlarına teşekkür etti.

Konuşmasının sonunda Cumhuriyet’in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını ve bağımsızlık mücadelesinin bütün kahramanlarını rahmet, minnet ve saygıyla anan Bakan Ersoy, Nutuk Külliyatı Projesi’nin ülkemiz, milletimiz ve bilim dünyası için hayırlı olması temennisinde bulundu.