Trump: "İran anlaşma yapmak istiyor, biz de istiyoruz"

ABD Başkanı Donald Trump, dün İran ile doğrudan görüşmeler gerçekleştirildiğini belirterek, "İran anlaşma yapmak istiyor, biz de istiyoruz" ifadelerini kullanarak, "Neredeyse tüm konularda uzlaşma var diyebiliriz" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump, Florida’dan ayrıldığı sırada havalimanında basın mensuplarının sorularını yanıtladı. İran Dışişleri Bakanlığı’nın ABD tarafının görüşmeler konusunda doğru söylemediği yönündeki açıklamaları sorulan Trump, "Halkla ilişkilerini daha iyi yönetmeleri gerek. Çok güçlü görüşmeler gerçekleştirdik. Bunların nereye varacağını göreceğiz. Büyük ölçüde ortak noktalarımız var. Hatta neredeyse tüm konularda uzlaşma var diyebiliriz. Belki bu yeterince aktarılmamıştır. Bildiğiniz gibi (İran’da) iletişim tamamen kopmuştu. Birbirleriyle konuşamıyorlardı. Ama biz çok güçlü görüşmeler yaptık. Görüşmeleri, (ABD Başkanlık Özel Temsilcisi Steve) Witkoff ve (Jared) Kushner yürüttü. Bana göre mükemmel geçti. Eğer bu süreci devam ettirirlerse, bu sorunu bitirecektir. Bunu büyük ölçüde çözeceğini düşünüyorum" dedi.

"İran anlaşma yapmak istiyor, biz de istiyoruz"
ABD’nin Orta Doğu’daki ortaklarına büyük önem atfettiğini söyleyen Trump, "Birçoğu beklenmedik bir şekilde etkilendi. Bunu görmek, herkesi olduğu gibi beni de şaşırttı. Bu ülkeler, görüşmelerde dikkate alınıyor. Görüşmeler dün gerçekleşti ve akşama kadar sürdü. İran anlaşma yapmak istiyor, biz de istiyoruz. Muhtemelen bugün tekrar telefonla görüşeceğiz. Çok yakında yüz yüze görüşeceğiz. Beş günlük süre tanıdık. Nasıl gideceğini göreceğiz. Eğer iyi giderse bu işi çözeceğiz. Aksi halde bombalamaya devam ederiz" ifadelerini kullandı.
İran tarafında kiminle görüşüldüğü sorusuna Trump, "En üst düzey isimlerle. Bildiğiniz gibi liderliği büyük ölçüde ortadan kaldırdık. Ama en saygın ve lider konumda olduğunu düşündüğüm kişiyle görüşüyoruz" cevabını verdi.

"Yaşıyor mu bilmiyoruz"
Görüşülen ismin ülkenin yeni dini lideri mi olduğu sorusu üzerine Trump, "Hayır dini lider değil. O artık belirleyici biri değil. İkinci bir dini lider diye bir şey de yok. Oğlundan haber de alamadık. Yaşıyor mu bilmiyoruz. Ama ülkeyi yöneten bazı kişiler var gibi görünüyor. Söyledikleri gerçekleştiği için bunu gerçeklere dayandırıyoruz" dedi.
Görüşmelerde konuşulan konulara ilişkin bir soruya Trump, "Nükleer silah istemiyoruz. Füze faaliyetlerinin de düşük seviyede olmasını istiyoruz. Orta Doğu’da barış istiyoruz. Zenginleştirilmiş uranyum konusunu da ele alıyoruz. Bu hususta prensipte anlaştık. Zenginleştirme istemiyoruz ve mevcut zenginleştirilmiş uranyumu istiyoruz. Bu gerçekleşirse İran için yeniden inşa süreci başlar. Bu aynı zamanda İsrail ve diğer Orta Doğu ülkeleri için de iyi olur. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt, Bahreyn, hepsi için iyi olur" cevabını verdi.
Savaşın sona ermesi durumunda Pentagon’un yine de 200 milyar dolar ilave bütçeye ihtiyaç duyup duymayacağı sorusu üzerine Trump, "Olması her zaman için iyi olur. Dünya çok gergin" dedi.

"Nükleer silah olmayacak, bunu kabul ettiler"
Görüşmelerin olumlu ilerlemesi durumunda İsrail’in buna saygı gösterip göstermeyeceğine dair bir soru alan Trump, "Bana sorarsanız İsrail bu durumdan çok mutlu olacaktır. İsrail ile az önce temasımız oldu, bence çok mutlu olacaklardır. Çünkü bu, İsrail için uzun vadeli ve garantili bir barış olacak. Tabii olacağını garanti edemem ama hayatı boyunca anlaşmalar yapmış biri olarak bunun olacağını düşünüyorum. Neden olmasın ki? Yarın sabah en büyük elektrik santrallerini vurmayı planlıyorduk. 10 milyar dolardan fazlaya mal olan bir tesis ve tek bir atışla yok olurdu. Böyle bir şeyi neden istesinler? Onlar bizi aradı. Arayan taraf biz değildik. Anlaşma yapmak istiyorlar ve biz de bir anlaşma yapmaya çok istekliyiz. Ama iyi bir anlaşma olmalı. Artık savaş olmayacak, nükleer silah olmayacak. Bunu kabul ettiler" dedi.
Zenginleştirilmiş uranyumun İran’dan nasıl alınacağı sorusu üzerine Trump, "Kolay bir şekilde. Eğer anlaşma olursa, gider kendimiz alırız" ifadelerini kullandı.

"Sistem içinde mümkün oldukça fazla petrol olmasını istiyorum"
İran petrolüne yaptırımların neden kaldırıldığı sorusuna cevabında Trump, "Sistem içinde mümkün oldukça fazla petrol olmasını istiyorum. Paranın İran’a ulaştığını bile bilmiyoruz. Petrol yüklü gemiler var ve bunları bekletmek yerine piyasaya vermeyi tercih ederim. İran’ın kazandığı küçük miktar bu savaşı etkilemez" dedi.
Söz konusu meblağın 14 milyar dolar olduğu itirazına Trump, "O parayı aldıklarını sanmıyorum. Bu iş bittiğinde parayı kimin aldığını size söylerim" ifadelerini kullandı.
ABD’nin İran’daki enerji tesislerini vurması halinde bunun Rusya’nın Ukrayna’da yaptığı şey ile aynı şey olacağı şeklindeki soru üzerine Trump, "Burada durumun çok farklı olduğunu düşünüyorum. Sahip olmak istedikleri nükleer silahları bir düşünün. Rusya’nın yaptıklarını desteklemiyorum ama burada durum farklı" dedi.
İran’ın Orta Doğu’ya hakim olma ve İsrail’i bütünüyle yok etme niyetleri olduğunu söyleyen Trump, "Nükleer silahları olsaydı bunu yapabilirlerdi" dedi.
ABD istihbarat raporlarının İran’ın acil bir tehdit olmadığına işaret ettiklerine gönderme yapan gazeteciye Trump, "Eğer İran’ı B-2 bombardıman uçaklarıyla vurmasaydık iki hafta veya bir ay içinde nükleer silahları olacaktı. Ve kullanırlardı. Onları çok sert vurduk ve o tesis tamamen yok edildi" ifadelerini kullandı. Trump, "Eğer nükleer bombaları olsaydı tüm Orta Doğu ve İsrail’e karşı kullanırlardı" dedi.

"Hamaney’in oğlu ortada yok"
ABD saldırıları nedeniyle İran yönetiminde iletişim imkansızlığından kaynaklanan bir koordinasyon eksikliği olduğundan bahseden Trump, "Tüm liderleri öldürüldü ve çok tehlikeli bir durum söz konusu. Hamaney öldürüldü. Hamaney’in oğlu ortada yok. Başına ne geldiğini kimse bilmiyor. Kendisini bugün de gören olmadığını söyleyebilirim. Bir şeyler olduğu kesin. Fakat her halükarda, kendisini gerçek lider olarak görmüyorum. Ama geriye kalan bazı liderleri var. Çünkü bir birinci lider grubunu, ardından ikinci lider grubunu havaya uçurduk. Üçüncü grubun önemli bir kısmı da aynı şekilde. Fakat karşımızda ülkenin temsili açısından çok önemli olduğunu düşündüğümüz ve gelecekte çok iyi işler yapacak insanların olduğunu düşünüyoruz" dedi.
ABD’de kısmi hükümet kapanması nedeniyle havalimanlarında yaşanan sıkıntılar nedeniyle ABD’li milyarder Elon Musk’ın Ulaşım Güvenliği İdaresi (TSA) çalışanlarına ödeme teklif etmesine ilişkin bir soruya Trump, "Bunu yapması harika olur. Yapabilir" ifadeleriyle cevap verdi.
Trump, personel eksikliği nedeniyle havalimanlarında yaşanan sıkıntılar sonrasında ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) birimlerinin bazı havalimanlarında mesaiye başlamaları nedeniyle de ICE’a teşekkür etti. ICE birimlerinin devreye alınmasının kendi fikri olduğunu söyleyen ve krizden Demokrat Parti’yi sorumlu tutan Trump, "Gerekirse, Ulusal Muhafızları da devreye sokarım. Demokratların ülkeyi mahvetmesine izin vermeyeceğiz" ifadelerini kullandı.

"(İran ile) 15 konuda anlaştık"
İran ile hangi konularda anlaşma sağlandığına ilişkin bir soruya cevabında Trump, "15 konuda anlaştık" ifadelerini kullandı. Bunların neler olduğu sorusuna cevabında Trump, "Nükleer silahları olmayacak. Birinci madde bu. Birinci, ikinci ve üçüncü madde. Nükleer silahları olmayacak ve bunu kabul ettiler" dedi.

"(Hürmüz Boğazı) Ortak kontrol edilecek"
İran ile görüşmelerin doğrudan gerçekleştirildiğini teyit eden Trump, Hürmüz Boğazı’nı kimin kontrol edeceği sorusuna, "Eğer bu işe yararsa çok yakında açılacak. Ortak kontrol edilecek" dedi.
Kontrolü kimin üstleneceği sorusu üzerine Trump, "Belki de ben? Belki ben ve dini lider, kim olursa, bir sonraki dini lider kim olacaksa" ifadelerini kullandı.

"Rejim değişikliği de olacak"
Trump, "Bakın, burada ayrıca çok ciddi bir rejim değişikliği de olacak. Adil olmak gerekirse, rejimden kim varsa öldürüldü. Aslına bakılırsa sıfırdan başlıyorlar. Bu otomatik bir rejim değişikliği demek. Şu anda görüştüğümüz insanlar var ve bunları oldukça makul ve sağlam buluyorum. Ülke içinde kim oldukları biliniyor ve saygı gören insanlar. Belki de aralarından biri tam da bizim aradığımız kişi olacak. Venezuela’ya bir bakın, orada işler ne kadar iyi gidiyor. Venezuela’da petrol ve ilişkiler açısından çok iyi gidiyoruz. Belki İran’da da böyle birini buluruz" dedi.

"Anlaşma olur olmaz petrol fiyatları hızla düşecek"
Trump, petrol fiyatlarını düşürmek adına başka seçenekler olup olmadığı sorusuna cevabında, "Anlaşma olur olmaz petrol fiyatları hızla düşecek. Zaten bugün bile düşüyor olabilir. Gerçek bir anlaşma yapma ihtimalimiz çok yüksek. Ama kesin değil, garanti veremiyorum" dedi.
ABD Başkanı Trump, "Ama şu anda ciddi bir anlaşma ihtimali var. Eğer bahis oynayan biri olsaydım, bunun gerçekleşeceği üzerine daha fazla oynardım. Ama yine de garanti değil. Anlaşmayı gerçekten çok istiyorlar" ifadelerini kullandı.