Türk Devletleri Teşkilatı 9’uncu Zirvesi Semerkant Bildirisi yayımlandı

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları 9. Zirvesi Semerkant Bildirisi yayımlandı.

Özbekistan'ın Semerkant kentinde dün düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) 9. Zirvesi sırasında Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan liderleri tarafından imzalanan Semerkant Bildirisi yayımlandı. Bildiride, TDT ülkeleri liderlerinin Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi'nin kurulmasına ilişkin

Nahçıvan Anlaşması'nın amaç ve ilkeleri doğrultusunda iş birliği ve dayanışmayı derinleştirme ve genişletme konusundaki taahhütlerini vurguladıkları belirtildi. Liderlerin ayrıca özellikle egemenlik, toprak bütünlüğü ve uluslararası düzeyde kabul gören sınırların dokunulmazlığı ve içişlerine müdahale etmeme hususlarına saygı ve destek başta olmak üzere uluslararası hukukun genel kabul görmüş norm ve ilkeleri uyarınca üye ülkelerin güvenliğini ve istikrarını güçlendirmeyi hedefledikleri aktarıldı.

Semerkant "Türk Dünyası Medeniyet Başkenti" ilan edildi

Bildiride, liderlerin tarih boyunca Türk medeniyetinin gelişmesindeki önemli rolü, bilimsel, manevi veya dini şahsiyetlere ve eğitimcilere ev sahipliği yapması,

Türk dünyasının siyasi, ticari, bilim ve kültür merkezleri olarak hizmet etmiş olması hususları göz önünde bulundurarak Semerkant'ı "Türk Dünyası Medeniyet Başkenti" ilan ettiği kaydedildi.

"KKTC'nin TDT gözlemci statüsünü memnuniyetle karşılıyoruz"

Bildiride ayrıca, TDT devlet başkanlarının Kıbrıs Türklerini Türk dünyasının TDT Gözlemci Statüsü'nü memnuniyetle karşıladıkları belirtildi. Liderlerin Azerbaycan'ın çatışma sonrası rehabilitasyon, yeniden inşa ve yeniden bütünleşme çabalarına katkıda bulunmaya hazır olduklarını tekrar teyit ettikleri aktarılan bildiride, Kırgızistan'ın Tacikistan ile olan sınır sorununa uluslararası hukuk doğrultusunda barışçıl bir çözüm bulma çabalarını destekledikleri kaydedildi. Bildiride, "TDT devlet başkanları anlaşmazlıkların münhasıran siyasi ve diplomatik yollarla çözülmesinin önemini yineledi. Bu bağlamda üye devletlerin Kırgızistan'ın ülkenin altyapının geliştirilmesi ve yeniden inşasına yönelik çabalarına yardım etmeye hazır olduklarını beyan etti" denildi.

Bildiride ayrıca liderlerin terörizmin, aşırıcılığın ve bölücülüğün her türüne ve biçimine karşı mücadelenin yanı sıra ırkçılık, ayrımcılık, yabancı ve İslam düşmanlığı, nefret söylemi ve dezenformasyonla mücadelede iş birliğini artırmaya ve bu alanlarda uluslararası platformlardaki çabaların koordinasyonunu sağlamaya karar verdikleri bildirildi. Liderlerin üye ülkeler arasındaki ticaret rakamlarını arttırmak, malların TDT üye ülkelerinin sınırlarından geçişini hızlandırmak için "TDT Ticaretin Kolaylaştırılması Stratejisi"nin kabul edilmesini takdir ettikleri, üye ülkelerin sorumlu makamlarına talimat verdikleri kaydedildi.

Türkistan'da "TURANSEZ" özel ekonomik bölgesi kurulacak

TDT ülkeleri liderlerinin Kazakistan'ın Türk devletleri arasındaki ekonomik iş birliğini ve bağlantılılığı güçlendirmek amacıyla Türkistan'da Türk devletleri için "TURANSEZ" özel ekonomik bölgesini kurma davetini desteklediklerine dikkat çekildi. Bildiride, liderlerin "Türk Ülkelerinde Ticari İşbirliği Araştırma Merkezi" ve "Mühendislik ve Teknoloji Merkezi" kurulması tasarısını memnuniyetle karşıladıkları ifade edildi.

"Türk Dünyası Yatırım Forumu'nun kurulması girişimini memnuniyetle karşılıyoruz"

Liderlerin üye ve gözlemci devletlerin yatırımcıları ile üçüncü taraflar arasında her yıl düzenlenecek olan B2B ilişkilerini sağlayan bir platform olarak Türk Dünyası Yatırım Forumu'nun kurulması girişimini memnuniyetle karşıladıkları kaydedildi. Bildiride ayrıca, devlet başkanların üye devletlerin ilgili kurumlarına, gümrük prosedürlerinin basitleştirilmesi, modernizasyonu, standardizasyonu ve uyumlaştırılması, gümrüklerde dijital araçların daha fazla uygulanması, en iyi uygulamaların paylaşılması ve kapasite geliştirme programlarının yürütülmesi yoluyla bölgesel entegrasyon konusunda ortak faaliyetlere devam etmeleri talimatını verdikleri belirtildi.

Bildiride, devlet başkanlarının Macaristan'ın tüm üye ve gözlemci ülkeleri tehdit eden kuraklıkla mücadele etmek üzere TDT çerçevesinde Kuraklık Önleme Enstitüsü kurma girişimini takdir ettikleri ve tarafların ilgili makamlarını bu amaçla gerekli iş birliği ve koordinasyonu sağlamaya çağırdıkları kaydedildi. Devlet başkanların üye ve gözlemci ülkelerde kış ve golf turizminin geliştirilmesi için iş birliği yapılması talimatını verdiklerine işaret edilen bildiride, üye ülkelerin ilgili makamlarına, İpek Yolu Dünya Mirası Seri ve Ulusötesi Adaylığına ilişkin ortak adaylık dosyalarının derlenmesi ve "TDT Modern İpek Yolu Ortak Tur Projesi"nin ulusal ve uluslararası turizm fuarları da dahil olmak üzere gerekli araçlarla tanıtılması için çabalarını koordine etme talimatı verdiği aktarıldı.

Bildiride liderlerin Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Assamblesinin (TÜRKPA) adının Türk Devletleri Parlamenter Asamblesi olarak değiştirilmesini memnuniyetle karşıladıkları ifade edildi. Bildiride ayrıca, liderlerin TDT 10. Zirvesi'ni 2023 yılında Kazakistan'da düzenlemeye karar verdikleri aktarıldı.