Türkiye’nin doktoralı mezun sayısı artıyor

Yükseköğretimde doktora mezun sayısı bir önceki yıla göre yüzde 20’lik artışla 13 bin 561’a yükseldi. Doktora programlarında 100 ve üzeri mezun veren üniversite sayısı ise 36’ya yükseldi.
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından hazırlanan 2024 Üniversite İzleme ve Değerlendirme Genel Raporu’na göre, Türkiye’nin doktoralı mezun sayısındaki artış devam ediyor. Doktora mezun sayısı 2023 yılında bir önceki yıla göre yüzde 20 oranında artarken, rapora göre doktora programlarında 100 ve üzeri mezun veren üniversite sayısı da 36’ya yükseldi. 2023 yılında 166 üniversiteden toplam 13 bin 561 öğrenci doktora derecesiyle mezun oldu. Bu sayı 2022 yılında 11 bin 290 olarak gerçekleşmişti. Buna göre doktora mezun sayısında bir önceki yıla göre bin 271 kişilik bir artış sağlanırken, rakamlar Türkiye’nin araştırma ve gelişim kapasitesinin güçlendiğini gösterdi.
Rapora göre, son 6 yılda doktora mezunu öğrenci sayıları en yüksek seviyeye ulaştı. 2020 yılında 51,32 olan yıllık ortalama mezun sayısı, 2023 yılında 81,69’a yükseldi.

En fazla doktora mezunu veren üniversiteler
Raporda, doktora mezunu öğrenci sayısındaki artışı en yüksek oranda gerçekleştiren üniversiteler de sıralandı. En fazla doktora mezunu veren üniversite 846 mezunla Ankara Üniversitesi oldu. Ankara Üniversitesini 642 mezunla İstanbul Üniversitesi, 626 mezunla Gazi Üniversitesi, 542 mezunla Marmara Üniversitesi ve 526 mezunla Hacettepe Üniversitesi takip etti. Sıralamada Ege Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi ve Selçuk Üniversitesi doktora mezunu veren ilk 10 üniversite içinde yer aldı.
Rapora göre listede yer alan her bir üniversitenin geçmiş yıllara ait verisi dikkate alınarak hesaplama yapıldığında ise ilk 3’ü Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi olmak üzere 6 üniversite doktora mezunu öğrenci sayısında istikrarlı gelişme gösterdi.

Doktora eğitiminde sektör odaklı dönüşüm
YÖK Başkanı Erol Özvar, bir önceki yıla göre doktora mezunu sayısının artmasını sevindirici olarak değerlendirirken, Türkiye’nin son 10 yılda doktora mezun sayısındaki artış oranı bakımından Avrupa’da ilk sırada yer aldığını belirtti. Doktora programlarına ilişkin yeni bir çalışma başlatıldığını bildiren Özvar, “Doktora derecesi sadece üniversiteden kadro almanın bir aracı olarak görülmekten çıkmalıdır. Artık ülkemizde doktora mezunu veren programlar sadece üniversitelere öğretim elemanı değil, aynı zamanda iş dünyasına ve sanayiye hizmet verecek ve bu sektörlerde çalışmaya uygun bir şekilde yetiştirilecektir” ifadelerini kullandı.
Özvar, “Doktoraya yönelik yeni müfredat çalışmaları yürütüyoruz. Sektör ve iş dünyasının temsilcilerinin de görüşlerini alıyoruz. Artık doktora mezunlarının üniversite dışında çok daha geniş bir alanda hizmet vermesini, ülkemiz ekonomisine, araştırma kapasitesine ve teknolojik gelişmesine katkı vermesini istiyoruz” şeklinde konuştu.

2024 Üniversite İzleme ve Değerlendirme Genel Raporu
YÖK tarafından 2019 yılından bu yana yürütülen “Üniversite İzleme ve Değerlendirme” çalışmaları kapsamında üniversitelerin gelişimini izlemek ve değerlendirmek amacıyla her yıl Üniversite İzleme ve Değerlendirme Genel Raporu yayımlanıyor. Bu çalışmanın temel amacı belirlenen kriterlere göre üniversitelerin gelişimini izlemek ve değerlendirmek, üniversitelerdeki tüm çalışmaları takip etmek.