MENÜ

Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz: "Dünyada hala çok basit önlemlerle yıllık 1.4 milyon ölümü önleyebiliriz"

Mersin Üniversitesi (MEÜ) Halk Sağlığı Anabilim Dalı Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz, dünyada hala sağlık örgütleri tarafından yıllık 1.4 milyon ölümün temel hijyenik kurallara uyulursa önlenebileceğinin rapor edildiğine dikkat çekerek, "Biz...

Yayınlanma: 16 Ocak 2024 12:25 Güncelleme: 05 Eylül 2025 04:33
Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz: "Dünyada hala çok basit önlemlerle yıllık 1.4 milyon ölümü önleyebiliriz"

Mersin Üniversitesi (MEÜ) Halk Sağlığı Anabilim Dalı Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz, dünyada hala sağlık örgütleri tarafından yıllık 1.4 milyon ölümün temel hijyenik kurallara uyulursa önlenebileceğinin rapor edildiğine dikkat çekerek, "Biz dünyada hala çok basit önlemlerle yıllık 1.4 milyon ölümü önleyebiliriz" dedi.
İnsanlığın uygarlık tarihine bakıldığında insanın ilk tespit ettiği koruyucu sağlık hizmetlerinin, hijyenik davranışlar olduğunu belirten Şaşmaz, el yıkamanın önemine dikkat çekti. Pandemi döneminin hijyenik davranışların önemini yeniden ortaya çıkardığını ifade eden Şaşmaz, "Pandemi, toplumda daha büyük bir farkındalık ve bilinç oluşturdu. Ellerin su ve sabunla yıkanması en önemli hijyenik davranıştır. Çünkü insan her şeye elleriyle dokunmakta, her şeyi elleriyle yapmakta, dokunduğu her şeyde elleri kirlenmekte. Bundan dolayı eller en fazla bulaşım kaynağı oluyor. Ellerimizi su ve sabunla düzenli bir şekilde yıkarsak, en büyük bulaşıcı hastalıktan korunma yöntemini yerine getirmiş oluruz. El yıkama alışkanlığı, özellikle su ve besinlerle bulaşan hastalıklara karşı korunmadaki en etkili davranıştır. Bununla beraber hava yoluyla bulaşan hastalıklar için de el yıkama alışkanlığı en önemli koruyucu davranıştır. Hava ile bulaşan hastalıklara yine pek çok yerde temas ediyoruz. Hava ile bulaşan hastalıklar yüzeylere çöküyor. Ellerimizle onlara temas ediyoruz. Ve bu hastalıkların bulaşmasına neden oluyor" diye konuştu.
Ellerin nasıl yıkanması gerektiğini konusunda bilgiler veren Şaşmaz, "Elimizi nasıl ve ne sıklıkla yıkayacağız? Öncelikle elimizi sağlıklı içme suyu dediğimiz sularla ve sabunla yıkayacağız. Sağlıklı su dediğimiz nedir? İçinde hastalık yapıcı etkenin olmadığı, yararlı minerallerin olduğu renksiz, kokusuz sular sağlıklı sulardır. Sabun konusuna gelince, sıvı sabun da olabilir, katı sabun da olabilir. Elimizi ıslatacağız, sabunu köpürteceğiz ve en az 20 saniye elimizi ovalayacağız. Elimizin hem iç ve dış yüzeyini ovalayacağız hem de parmak aralarımızı ve bileğimizi ovalayacağız. Bu şekilde elimizdeki hastalık yapıcı etkenleri uzaklaştırmış oluruz. Bu, önerdiğimiz el yıkama davranışıdır. Peki elimizi ne sıklıkta yıkayalım? Gün içinde tuvalet ihtiyacımızdan sonra muhakkak yıkamalıyız. Yemek hazırlamadan ve çocuk bakımından önce ellerimizi yıkamalıyız. Yemek yemeden önce de mutlaka ellerimizi yıkamalıyız. Dışarıdan eve girildiğinde ellerimizi yıkamalıyız. Ve son olarak ellerimizin kirli olduğunu düşündüğümüzde yıkamalıyız. Bunun yanında ellerimizi gereksiz yere çok fazla su ve sabunla yıkarsak, bu sefer elimizin kendini koruma mekanizmalarını devre dışı bırakmış oluruz. Bu da cildimizde egzama türü alerjik reaksiyonların hastalıklarına sebep olur. Su ve sabunla el yıkama davranışı, dezenfektan içeren bir silmeyle karşılaştırılamaz. Biz her zaman eğer olabiliyorsa ellerin su ve sabunla yıkanmasını öneriyoruz" ifadelerini kullandı.

"Analizler Mersin’deki suyun sağlıklı içme ve kullanma suyu niteliklerini taşıdığını gösteriyor"
Dünyada yaklaşık 3.6 milyar insanın sağlıklı içme ve kullanma suyunun hazırlanamadığı bölgelerde yaşadığını aktaran Şaşmaz, bu sayının dünya nüfusunun yarısına yakın bir nüfus olduğundan söz etti. Şaşmaz, "Biz dünyada hâlâ bu sorunu çözemedik. İçme suyu, yıkanma ya da kullanma suyu da aynı öneme sahiptir. Yapılan teknik ve analizler Mersin’deki suyun sağlıklı içme ve kullanma suyu niteliklerini taşıdığını gösteriyor. Biz bu şebeke sularını güvenle kullanabiliriz. Yine çok yaygın olarak, Mersin’de güneş enerjileri kullanılıyor. Şebeke suyuyla doldurulan bu güneş enerjilerinin de bakımının yapılması gerekir. Açık olan kapaklardan kuşlar düşebilir. Daha birçok sebep bu depoların kirlenmesine sebep olabilir. Bina içindeki su depolarının periyodik olarak temizlenmesi ve bakımının yapılması gereklidir. Yoksa bunlar hastalık yapıcı bir hale dönüşebilirler. Bu belediyenin sorumluluğunda değil, vatandaşların yani kullanıcıların sorumluluğunda. Vatandaşların bu sorumluluk bilinciyle hareket etmesi gerekir" şeklinde konuştu.

"Besinlerdeki en büyük tehlike bulaşıcı hastalık etkenleridir"
Besin hijyeninin insan sağlığı için büyük önem taşıdığına dikkat çeken Şaşmaz, şöyle devam etti; "Bu da çok önemli bir konu. Düzenli olarak besin almak zorundayız. Tükettiğimiz besinlerin hastalık yapıcı etkenlerle temas etmemesi gerekir. Besinlerdeki en büyük tehlike bulaşıcı hastalık etkenleridir. Besinlerin sağlıklı içme ve kullanma suyu ile yıkanması gereklidir. İnsan ve hayvan dışkısı ya da diğer atıklarla temas eden gıdalar bulaşıcı hastalık kaynağıdır. Ayrıca son 50 yıldır kimyasal ve toksik etkenler de maalesef çok yaygın kullanılıyor. Artık besinlerde bakteriyolojik kirlenmenin yanında kimyasal toksik kirlenme de var. Kullanılan gübrelerden ya da ilaçlardan kaynaklı. Biz besinlerimizi sağlıklı içme suları ile pişireceğiz. Besinleri pişirmek, hem lezzet açısından hem de hijyenik açıdan olumlu bir durum oluşturur. Yıkayarak sebze ve meyvelerdeki mikroorganizmaları tamamen bertaraf edemeyiz. Uygun şekilde pişirme, besinin hijyenini de artırmış olur. Besinleri yıkadık, pişirdik, sonrasında saklama aşaması geliyor. Artan besinleri saklarken, pişirilmiş olanlarla pişirilmemiş olanlar temas etmemeli. Kaplarda ağzı kapalı bir şekilde saklanması gerekir. Tüketileceği zaman kaynama sıcaklığına yakın ısıtılması gerekir. Vatandaşlarımız mümkün mertebe yiyecekleri pişirip saklama işine girmemeli. Olabildiğince taze hazırlayıp tek seferde tüketmeli."

"Vatandaşlarımız bütün hijyenik davranışları sorgulamadan yapsınlar"
Vatandaşlara tavsiyelerde de bulunan Şaşmaz, "Vatandaşlarımız sağlıklı içme ve kullanma sularını şebekelerden kullanmaya devam etsinler. Su ve sabun kullanma alışkanlığını yaygınlaştırsınlar. Ellerini yıkama davranışlarını alışkanlık haline getirsinler. Bunları sorgulamadan yapsınlar. Gereksiz yere el dezenfektanı ve benzeri malzemeleri kullanmaya çalışmasınlar. Bunlar ancak sağlıklı içme ve kullanma suyu ve sabun yoksa geçici süreliğine kullanılabilir. Günlük temel, basit tutum ve hijyenik davranışlarla bulaşıcı hastalıklara karşı, kimyasal toksik etkenlere karşı da ciddi anlamda korunabiliriz. Çok komplike davranışlar yok bunun içinde. Yeter ki önerilen davranışları sergileyelim" ifadelerine yer verdi.

KAYNAK: İhlas Haber Ajansı

İHA İhlas Haber Ajansı tarafından geçilen tüm Haberler, bu bölümde Malatya Güncel Haber editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak ajans kanallarından geldiği şekliyle yer almaktadır. Girilen Haberler alanında yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen ajanslardır.

Yorumlar (0)

Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın!

Bir Yorum Bırakın

Güvenlik Kodu

Yasal Uyarı: Haber sitemizde yayınlanan yorumların yasal sorumluluğu tamamen yorumu yapan yazara aittir. Hakaret içeren, kişisel hakları ihlal eden, argo, küfür, tehdit ve nefret söylemi barındıran veya yasalara aykırı olan yorumlar editoryal onay sürecinde doğrudan elenecektir.

Yaraların iyileşme sürecini renk değişimiyle takip edecek akıllı yara örtüsü geliştiriliyor

Yaraların iyileşme sürecini renk değişimiyle takip edecek akıllı yara örtüsü geliştiriliyor

Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ) akademisyenleri, yaraların iyileşme sürecinin ve enfeksiyon riskinin görsel olarak takip edilmesine yardımcı olacak  “akıllı yara örtüsü” geliştiriyor. TÜBİTAK 1002-A Hızlı Destek Modülü kapsamında desteklenen proje ile yar

Şanlıurfa'da 60 yaşındaki kadının beynindeki 10 santimetrelik kitle çıkarıldı

Şanlıurfa'da 60 yaşındaki kadının beynindeki 10 santimetrelik kitle çıkarıldı

Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde, beyninde büyük bir kitle tespit edilen 60 yaşındaki kadın hasta ameliyat edildi. Halk arasında kemik iliği kanseri olarak bilinen multipl miyelom hastalığı bulunan kadın, şiddetli baş ağrısı ve

Kişiye özel kanser aşısı, melanomun tekrarlama riskini yüzde 42 azalttı

Kişiye özel kanser aşısı, melanomun tekrarlama riskini yüzde 42 azalttı

Şirketlerin perşembe günü açıkladığı ileri aşama klinik araştırmanın sonuçlarına göre, standart immünoterapiye ek olarak uygulanan kişiye özel aşı, yüksek riskli melanom hastalarında ameliyattan sonraki iki yıllık dönemde hastalığın tekrarlama olasılığını

Çocuk yaşta sigara kullanımına dikkat çeken uzmanlar: Gelecek nesiller risk altında

Çocuk yaşta sigara kullanımına dikkat çeken uzmanlar: Gelecek nesiller risk altında

Batman'da İLKHA muhabirine konuşan Göğüs Hastalıkları Uzmanı ve Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hüseyin Arpağ, sigara kullanımının çocuk yaşlara kadar gerilemesinin ve elektronik sigara gibi ürünlerin zararsızmış gibi sunulmasının ciddi bir toplumsal sorun oluştur

BM’den El Nino uyarısı

BM’den El Nino uyarısı

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) Genel Sekreteri Celeste Saulo, mevcut El Nino’nun “son 40 yıldır kullanılan ölçüm grafiklerinin sınırlarını aşabilecek” güçte olduğunu söyledi. WMO tahminlerine göre tropikal Pasifik’te deniz yüzeyi sıcaklıkları kasım‑ocak d

Şanlıurfa'da iki kez kalbi duran hasta bypass ameliyatıyla hayata tutundu

Şanlıurfa'da iki kez kalbi duran hasta bypass ameliyatıyla hayata tutundu

Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne göğüs ağrısı ve çarpıntı şikâyetiyle başvuran 39 yaşındaki Bayram Gezer, yapılan ilk değerlendirmelerin ardından kardiyoloji kliniğine yönlendirildi. Anjiyografi yapılmak üzere kliniğe alınan Gez

Uzmandan zayıflama iğnesi uyarısı: Doktor kontrolü olmadan kullanmayın

Uzmandan zayıflama iğnesi uyarısı: Doktor kontrolü olmadan kullanmayın

Son yıllarda kilo verme amacıyla kullanımı giderek yaygınlaşan ve halk arasında "zayıflama iğnesi" olarak bilinen semaglutid, iştahın azaltılmasına ve kilo kaybının desteklenmesine yardımcı olurken, beraberinde bazı önemli sağlık risklerini de gündeme get

Dr. Öğr. Üyesi Oral: İki dillilik, çocuklarda konuşma gecikmesinin gerekçesi olarak görülmemeli

Dr. Öğr. Üyesi Oral: İki dillilik, çocuklarda konuşma gecikmesinin gerekçesi olarak görülmemeli

Dil ve Konuşma Terapisi Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Seçil Aydın Oral, çocuklarda dil ve konuşma gelişimine ilişkin yaygın inanışları değerlendirerek, ailelerin dikkat etmesi gereken belirtileri ve günlük yaşamda uygulayabilecekleri destekleyici yöntemleri anlat

Malatya Namaz Vakitleri

Yükleniyor...

00:00:00

İmsak 05:43
Güneş 07:08
Öğle 12:18
İkindi 14:55
Akşam 17:17
Yatsı 18:37

Süper Lig Puan Durumu

Takım Puan
Galatasaray A.ş. Galatasaray A.ş.
31
Trabzonspor A.ş. Trabzonspor A.ş.
25
Amed Sporti̇f Faali̇yetler Amed Sporti̇f Faali̇yetler
23
Beşi̇ktaş A.ş. Beşi̇ktaş A.ş.
22
Fenerbahçe A.ş. Fenerbahçe A.ş.
20
Kasimpaşa A.ş. Kasimpaşa A.ş.
20
Kocaeli̇spor Kocaeli̇spor
20
İstanbul Başakşehi̇r Fk İstanbul Başakşehi̇r Fk
17
Çaykur Ri̇zespor A.ş. Çaykur Ri̇zespor A.ş.
17
Arca Çorum Fk Arca Çorum Fk
16
Göztepe A.ş. Göztepe A.ş.
15
Erzurumspor Fk Erzurumspor Fk
14
Gençlerbi̇rli̇ği̇ Gençlerbi̇rli̇ği̇
14
Corendon Alanyaspor Corendon Alanyaspor
12
Tümosan Konyaspor Tümosan Konyaspor
8
Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş. Gazi̇antep Futbol Kulübü A.ş.
8
Samsunspor A.ş. Samsunspor A.ş.
7
Eyüpspor Eyüpspor
3