Tarihçi-Yazar Sırma'dan ailelere çağrı: Çocukları telefona değil, kitaba yönlendirin

Batman'da katıldığı kitap fuarında İLKHA muhabirine konuşan Tarihçi-Yazar Prof. Dr. İhsan Süreyya Sırma, okuma alışkanlığının bireysel ve toplumsal gelişimdeki önemine dikkat çekti.

Kur'an-ı Kerim'in ilk ayetinin okumaya işaret ettiğini hatırlatan Sırma, Müslümanların ilimden uzaklaşmasının çeşitli sorunlara yol açtığını ifade etti. Çocuklara küçük yaşlardan itibaren kitap okuma alışkanlığı kazandırılması gerektiğini vurgulayan Sırma, telefonların bilinçsiz kullanımının hem okumayı hem de insanlar arasındaki iletişimi olumsuz etkilediğini dile getirdi.

Kitap okuma alışkanlığının çocuk yaşlarda kazanılmasının önemine dikkat çeken Sırma, ailelerin çocuklarını telefon ve dijital içeriklere yönlendirmek yerine kitaplarla buluşturmaları, okuduklarını anlamalarını teşvik etmeleri ve aile içinde okuma kültürü oluşturmaları gerektiğini vurguladı.

Prof. Dr. İhsan Süreyya Sırma

"Kur'an-ı Kerim'in ilk emri 'Oku"

Okumanın değerinin Kur'an-ı Kerim'de açıkça ortaya konulduğunu belirten Sırma, Müslümanların bu emri hayatlarının merkezine alması gerektiğini söyledi.

Sırma "Okumanın doğal değerini hiçbir yazar, Kur'an-ı Kerim'in anlattığı gibi anlatamaz. Kur'an-ı Kerim'de Allah-u Teâlâ'nın Peygamberine seslendiği ilk ayet, 'İkra' yani 'Oku' emridir. İnsan, dünyayı tanıdıkça okumanın ne anlama geldiğini daha iyi anlıyor. Bugün İslam dünyasına bakıyorum. Eğer Batı dünyasına karşı bu kadar mahcup ve zayıf duruma düştüyse Allah-u Teâlâ’nın emrini unuttukları içindir. Çünkü Allah-u Teâlâ, Müslümanlara 'İkra', yani 'Oku' diyor. Müslümanlar ise okumuyor. Peki, ne yapıyor? Telefonla oynuyor. Akşama kadar telefonla vakit geçiriyor. Bu bakımdan okumayı yeniden Müslümanlara öğretmemiz lazım. Başka çıkar yol da yok." dedi.

"Müslümanlar okumalarını artırmadıkça sömürülmeye devam edilirler"

Okumanın ve ilim sahibi olmanın toplumların gelişmesindeki önemine değinen Sırma, kitap okuma alışkanlığının yalnızca okullarda değil, aile ortamında da kazandırılması gerektiğini ifade ederek konuşmasına şöyle devam etti:

"Müslümanlar cahil kaldıkça Batı da Doğu da onları sömürmeye devam eder. Bu bakımdan okumaya çok değer vermemiz lazım. Sadece okullarda değil, evde de çocuklarımıza telefonu vermememiz gerekiyor. Ancak bunu çocukların elinden telefonu alarak değil, onlara anlatarak yapmalıyız. 'Oğlum veya kızım, ileride insan olmak istiyorsan ilim sahibi olman lazım.' demeliyiz. Çocuklar telefonla oynarsa dünyadaki herkesin izlediği içerikler aynı olur. Aynı filmleri izler, aynı şeyleri öğrenirler ve hiçbir yere varamazlar. Dünyanın sonu da geliyor zaten. Bu bakımdan okumayı tavsiye ediyorum. Ancak telefondan okumayı değil, kitap okumayı öneriyorum. Bugün bu, büyük bir hastalık hâline geldi."

"Bir kitabı okuma zahmetine katlanmıyorlar"

Kitap okuma alışkanlığının giderek zayıfladığına dikkat çeken Sırma "Fakülteye gidiyorum, hocalara bir şey soruyorum. Telefondan cevabı veriyorlar. Ben bunu istemiyorum. Bir kitabı okuma zahmetine katlanmıyorlar. İmam Gazali’yi duymuş ama bir kitabını okumamış. Ebu Hanife'yi duymuş ama bir kitabını okumamış. İbnü'l Eseri'yi, Taberî'yi duymuş ama eserlerini okumamış. Okumayınca da Müslüman ülkeler cahil kalıyor, başkaları da onları sömürmeye devam ediyor. Bu bakımdan okumayı teşvik etmemiz lazım." diye konuştu.

"Çocuklara kitap okuma alışkanlığı nasıl kazandırılmalı?"

Çocukların kitap okumaya teşvik edilmesi gerektiğini belirten Sırma, ailelerin bu konuda yol gösterici olması gerektiğini ifade etti. Çocukların okudukları kitapları anlamalarının da önem taşıdığını dile getiren Sırma, şöyle konuştu:

"O güzel çocuklara telefon almayalım, kitap okumayı öğretelim. Peki, bunu nasıl yapacağız? Çocuklar başkalarında telefon gördükleri gibi kitap okumayı da öğrenebilirler. 'Şu kitabı oku, okuyunca sana şu kadar para vereceğim veya şu oyuncağı alacağım.' diyebiliriz. Ancak bizi kandırmamaları için sonunda onları imtihan edeceğimizi de söylemeliyiz. 'Anlat bakalım, bu kitapta ne var ne yok?' diye sormalıyız. Bu şekilde okumayı sevdirebiliriz."

"80 yaşındaki bir hanım metroda kitap okuyordu"

Fransa’ya yaptığı ziyaret sırasında karşılaştığı bir manzarayı da anlatan Sırma "Fransa'ya ilk gittiğimde orada da yeni şeyler öğrendim. İlk gün Paris’teki dil okuluna gitmek için sabah erkenden metroya bindim. Metro çok doluydu, oturacak yer yoktu. Ayakta duruyordum. Saat sabah 08.00 idi. Asıl söylemek istediğim şu: 80 yaşlarında bir hanım, elindeki kitap titrediği hâlde ayakta durarak kitap okuyordu. İşte o zaman, 'Bunun için Batı yükseliyor, Müslümanlar ise kaybediyor.' dedim." ifadelerini kullandı.

"Telefon cemaati sohbeti de bitirdi"

Telefonların bilinçsiz kullanımının insanlar arasındaki iletişimi ve sohbet kültürünü zayıflattığını belirten Sırma, konuşmasını şöyle tamamladı:

"Müslümanlar okumayı kaybetti. Artık okumuyorlar. Bazı kahvelerde oturuyoruz, bir kahve içmek için bir araya geliyoruz ama herkesin elinde telefon var. Telefon cemaati sohbeti de bitirdi. İnsanlar birbirleriyle sohbet edeceğine herkes kendi telefonuna bakıyor. Arkadaşlarla oturduğumda, 'Arkadaşlar, telefonları kapatın. Bir saatliğine sohbet edelim.' diyorum. Bu telefon denen zıkkım, kültürü öldürdü. Gerçekten öldürdü. Peki, telefonu tamamen atalım mı? Hayır. Telefon çaldığında annem aramışsa veya bir arkadaşım arıyorsa elbette açarım. Ancak telefon oyun oynamak için değil, ihtiyaçlarımızı karşılamak için kullanılmalıdır." (İLKHA)

Tarihçi-Yazar Sırma'dan ailelere çağrı: Çocukları telefona değil, kitaba yönlendirin#Batman #KitapFuarı #Okuma pic.twitter.com/zlhXM88V0e

— İLKHA Video (@ilkhavideo) 23 Ekim 2026