Tarlalarda bir yanda ekim heyecanı, diğer yanda çiftçinin bitmeyen maliyet hesabı

Batman'da çiftçiler, sonbahar ekim sezonunda tarlalarını yeni ürünler için hazırlarken bir yandan da artan üretim maliyetleriyle mücadele ediyor.

Yağışların bu yıl toprağın sürümü ve ekim için uygun şartlar oluşturduğunu belirten üreticiler, özellikle mazot ve gübre fiyatlarının kazançlarını önemli ölçüde azalttığını ifade etti.

Çiftçiler, gerçek üreticilere doğrudan destek verilmesini ve tarımsal üretimin sürdürülebilir hâle getirilmesini istedi.

Batman'da İLKHA muhabirine konuşan çiftçiler, yeni sezon hazırlıklarını, yağışların tarıma etkisini, üretim maliyetlerini ve çiftçilerin beklentilerini dile getirdi.

Sonbahar ekim döneminde tarlalarını arpa, buğday ve mercimek ekimine hazırlayan üreticiler, bu yıl yağışların toprak açısından olumlu geçtiğini belirtti. Ancak artan girdi maliyetleri nedeniyle üretim yapmanın her geçen gün zorlaştığını ifade eden çiftçiler, emeklerinin karşılığını alabilmek için mazot ve gübre başta olmak üzere tarımsal desteklerin artırılmasını bekliyor.

Mehmet Şah Demirhan

"Yağışlar toprağı ekime elverişli hâle getirdi"

Çiftçi Mehmet Şah Demirhan, daha önce arpa ektikleri tarlalarını bu sezon mercimek ekimi için hazırladıklarını belirterek yağışlar başlamadan ekim çalışmalarını tamamlamaya çalıştıklarını söyledi.

Demirhan, "Daha önce burada arpa ekmiştik. Şimdi de hayırlısıyla mercimek ekeceğiz inşallah. Geçen sene yağışlar çok iyiydi. Bu sene de acele ediyoruz. Önümüzde muhtemelen çarşamba günü yağış var. Biz de yağış gelmeden mercimek ekeceğimiz yerleri hazırlayıp ekimimizi yapmak istiyoruz. Şu anda tarlayı sürüyorum. Sürüm güzel oluyor, hava da güzel. Geçmiş yıllarda yeterli yağış olmadığı için tarlaları genellikle kültivatörle sürüyorduk. Bu sene yağışlar iyi olduğu için pullukla daha derin sürüm yapıyoruz. Toprak bu yıl tam istediğimiz kıvamda." dedi.

"Maliyetler nedeniyle neredeyse başa baş çalışıyoruz"

Artan üretim giderlerinin çiftçiyi zor durumda bıraktığını dile getiren Demirhan "Ancak maliyetler çok yüksek. Özellikle mazot ve gübre fiyatları fazla. Bunun yanında tohum ve diğer giderler de oldukça maliyetli. Bütün masraflarımızı, yakıtı, tohumu ve gübreyi hesapladığımızda neredeyse başa baş çalışıyoruz. Kârımızdan söz etmek pek mümkün değil. Ama ne yapalım, mesleğimiz bu, işimiz bu. Devletimizin çiftçiler için imkânları daha iyi hâle getirmesini istiyoruz. Özellikle mazot konusunda çiftçiye destek sağlanması gerekiyor. Şu anda mazotun litresini 100 liradan alıyorum. Gübreyi ise 36 liradan aldık. Tohum ve diğer girdiler de aynı şekilde pahalı. Bu maliyetler çiftçiyi oldukça zorluyor." ifadelerini kullandı.

"Tarım sektörüne sahip çıkılması lazım"

Çiftçiliğin aileden gelen bir meslek olduğunu ve bütün zorluklara rağmen üretime devam etmeye çalıştıklarını belirten Demirhan, sözlerini şöyle sürdürdü: "İmkânımız olsa bazen tarlayı sürmekten bile vazgeçeceğiz. Ancak sürmediğimiz zaman insanlar, 'Dedeleri, babaları 50-100 yıl boyunca bu işi yaptı, şimdi bunlar yapamıyor.' diyecek. Biz de bu düşünceyle işimizi sürdürmeye çalışıyoruz. Devletimizden beklentimiz, tarım sektörüne sahip çıkması ve bu işe el atmasıdır. Tarımın bitmesini istemiyoruz." "Arpanın fiyatı 15 lira, gübrenin fiyatı 55 lira"

Cüneyt Öztürk

Bir diğer çiftçi Cüneyt Öztürk ise sonbahar ekim sezonunun sonuna yaklaştıklarını, mercimek ve buğday ekimini tamamladıklarını, arpa ekiminin de bitmek üzere olduğunu söyledi.

Ekim öncesinde tarlalarda iki kez sürüm yaptıklarını anlatan Öztürk, üretim maliyetleri arasındaki dengesizliğe dikkat çekerek şu değerlendirmelerde bulundu:

"Biz şu anda arpa ekiyoruz. Sonbahar ekimimizin son aşamasındayız. Mercimek ve ekin ekimini bitirdik. Arpa ekimi de bitmek üzere. Öncelikle tarlanın ilk sürümünü yaptık. Daha sonra biraz ara verdik ve ikinci sürümü gerçekleştirdik. İkinci sürümün ardından şu anda ekim yapıyoruz. Çiftçilerin şikâyet ettiği bazı konular var. Bunların başında akaryakıt ve gübre fiyatları geliyor. Şu anda arpa ekiyoruz. Arpanın kilogram fiyatı 15 lira ancak arpanın yetişmesi için kullandığımız gübrenin fiyatı 55 lira. Özellikle DAP gübresi, tarımda vazgeçilmez gübrelerden biri olmasına rağmen oldukça pahalı. Kısacası sonbahar ekim sezonumuz bitmek üzere."

"Yüksek akaryakıt ve gübre fiyatları çiftçiyi etkiliyor"

Bu yıl yağışların zamanında geldiğini ve toprağın ekim için uygun durumda olduğunu belirten Öztürk, "Bu sene yağışlar biraz erken geldi ancak tam zamanında ve yeterli oldu. Yağışların iyi olması sayesinde toprak şu anda tam istediğimiz kıvamda ve sürüm için oldukça elverişli. Maliyetler çok yüksek. Özellikle yurt dışında yaşanan gelişmeler nedeniyle akaryakıt fiyatlarındaki artıştan sürekli etkileniyoruz. Yurt dışındaki olaylar akaryakıt fiyatlarına yansıyor ve bunun yükünü çiftçiler olarak biz çekiyoruz. Gübre fiyatları da çok yüksek. Bunun da yurt dışından gelen ham maddelerden kaynaklandığını düşünüyoruz." dedi.

"Çiftçiler doğrudan mazot ve gübre desteği istiyor"

Tarımsal desteklerin gerçek üreticilere doğrudan ulaştırılması gerektiğini savunan Öztürk, taleplerini şu sözlerle dile getirdi: "Bizim talebimiz, gerçekten çiftçilik yapan kişilerin tespit edilerek doğrudan desteklenmesidir. Çiftçilere gübre ve mazot desteği doğrudan verilirse daha faydalı olur. Mevcut doğrudan gelir desteği, tarlanın büyüklüğüne ve ÇKS kaydına göre veriliyor. Ancak çiftçiler evrak işleriyle uğraşmayı pek sevmiyor. Ayrıca birçok arazinin tapusu eski mirasçıların üzerine kayıtlı olduğu için çeşitli sorunlar yaşanıyor. Bu nedenle ÇKS kaydı yaptıramayan ve desteklerden yararlanamayan arazi sahipleri bulunuyor. Gerçekten çiftçilik yapan kişilerle doğrudan iletişime geçilerek destek verilirse çiftçiler daha memnun olur."

"Ürünümüz kaliteli olmasına rağmen düşük fiyattan satıldı"

Geçen sezon ürün veriminden memnun olduklarını ancak satış fiyatlarının beklentilerini karşılamadığını ifade eden Öztürk, "Geçen sezon ürün verimi çok iyiydi, çok şükür. Ancak satış fiyatlarından biraz şikâyetçiydik. Geçen yıl elde edilen buğday, kalite bakımından oldukça iyiydi. Buna rağmen Toprak Mahsulleri Ofisi ve büyük lisanslı depolar tarafından buğdayın özündeki bir sorun ve öz değerinin düşük olduğu gerekçesiyle yemlik fiyat uygulandı. Bu nedenle buğdayımızı neredeyse en düşük fiyattan satmak zorunda kaldık. Batman'daki çiftçiler olarak bu yıl da özellikle fiyatlardan dolayı şikâyetçiyiz." ifadelerini kullandı.

"Çiftçilik eskisi gibi gelir bırakmıyor"

Yeni sezonda ektikleri ürünlerden iyi verim almayı ve emeklerinin karşılığını görmeyi umut ettiklerini belirten Öztürk, hasat döneminde fiyatların düşmesinin çiftçileri endişelendirdiğini kaydetti.

Öztürk "Gelecek sezon için umudumuz, şu anda ektiğimiz ürünlerden iyi verim almak ve emeğimizin karşılığını görebilmektir. Şu anda tohumluk buğday ekiyoruz ve tohumluk buğdayın kilogramını 25 liradan alıyoruz. Umudumuz, hasat döneminde ürünümüzü bu fiyatlara yakın bir değerden satabilmek. Ancak yaz aylarında ürünün piyasaya çıkmasıyla birlikte buğday fiyatları düşebiliyor. Geçmişte 12, 13 veya 15 lira gibi fiyatlara kadar gerilediği dönemler oldu. Masraflar çok yüksek olduğu için çiftçiler artık ekim yapmakta da zorlanıyor. İnsanlar, kendi tarlaları boş kalmasın diye ekim yapıyor. Ancak eskisi gibi çiftçilikten gelir elde etmek mümkün değil. Son olarak sesimizi duyurduğunuz için sizlere teşekkür ediyorum." dedi. (İLKHA)